Từ lâu, thôn Phẻo, xã Xuân Giao, huyện Bảo Thắng vẫn duy trì và phát triển đội văn nghệ quần chúng gồm hơn 20 thành viên, chủ yếu là phụ nữ và tất cả đều là đồng bào Tày. Những lúc nông nhàn, ngày nghỉ cuối tuần, ngày lễ hay buổi tối, chị em lại tề tựu về nhà văn hóa thôn tập và trao truyền cho nhau những giai điệu Then, tiếng đàn tính giàu cảm xúc...
Dưới ngón huyền của những phụ nữ Tày duyên dáng, dịu dàng, mỗi tiếng tơ trên cây đàn tính ngân vang là thanh âm sâu lắng của tâm hồn trong trẻo, của khát vọng về tình yêu thương và hạnh phúc.
Cây đàn tính ở thôn Phẻo không đơn thuần chỉ là quả bầu khô, của thanh gỗ và dây tơ mà còn chứa đựng giá trị bản sắc văn hóa truyền thống đậm đà của đồng Tày tại một vùng quê hương thanh bình, trù phú. Tiếng đàn còn là nhịp cầu để mọi người yêu thương, chia sẻ, đoàn kết, cùng thi đua, chung sức, chung lòng xây dựng cuộc sống mới ngày càng tươi đẹp hơn.
Một buổi tập thông thường nhưng bản sắc văn hóa vẫn được tôn trọng, gìn giữ bởi các thành viên mặc đúng trang phục truyền thống, kèm theo khăn vấn tóc, khăn đội, vòng, dây bạc, bông tai...Trước buổi tập văn nghệ.
Đội văn nghệ hầu hết là phụ nữ trung tuổi, những người có nhiều thời gian dành cho sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Đội văn nghệ mời đặc cách ông Nông Văn Sin, nghệ nhân chuyên làm đàn tính và cũng là người thạo các làn điệu đàn cổ và có thể tạo nền nhạc cho các điệu Then mới.Sự kết hợp của dân vũ với làn điệu Then và cây đàn tính. Trong tiết mục này, bước chân của các vũ nữ uyển chuyển theo tiếng đàn tính.Múa Cầu đàn - một phần của tiết mục dân vũ đặc sắc.Ông Vũ Đức Hòa, Trưởng Ban Công tác mặt trận thôn Phẻo, người dày công nghiên cứu văn hóa đồng bào Tày cho rằng, bài múa "Chụm đàn" biểu cảm tình đoàn kết, yêu thương.
"Tứ cầm giao hội", bài múa thể hiện sự cân bằng đông - tây - nam - bắc, sự luân hồi xuân - hạ - thu - đông - ông Vũ Đức Hòa cho biết thêm.Cây đàn tính được coi như linh hồn của các điệu Then cổ. Trong ảnh: Chị Trần Thị Ngoãn, thành viên Đội văn nghệ thôn Phẻo.Mỗi khi tiếng đàn ngân vang bởi những ngón huyền, niềm vui, hạnh phúc lại ngập tràn, xua tan những lo âu, muộn phiền. Tiếng đàn trầm bổng, hân hoan theo quan niệm của đồng bào Tày ở thôn Phẻo còn là sợi dây kết nối, trò chuyện giữa trời và đất, sự giao hòa âm dương.
Cùng với cây đàn tính, việc bảo tồn, phát huy giá trị tốt đẹp của văn hóa truyền thống ở thôn Phẻo vẫn đang được cấp ủy, chính quyền địa phương quan tâm, khơi gợi.
Bước vào căn nhà nhỏ ở thôn Tân Đồng 4, xã Trấn Yên, tôi bắt gặp những câu hát giao duyên của người Dao quần trắng đang cất lên. Không sân khấu, không nhạc cụ đệm, chỉ có những giọng hát mộc mạc, khi ngân nga, khi đối đáp. Trong không gian giản dị ấy, những người cao tuổi đang kiên trì giữ lại những...
Lào Cai đang đứng trước yêu cầu mới trong phát triển văn hóa. Khi không gian văn hóa được mở rộng, nguồn tài nguyên di sản ngày càng được nhận diện đầy đủ hơn, nhu cầu hưởng thụ và trải nghiệm văn hóa của người dân, du khách ngày càng đa dạng, cách làm cũ không thể phát huy hết giá trị nguồn lực này....
UBND tỉnh Lào Cai vừa ban hành Quyết định số 60/2026/QĐ-UBND kèm theo Quy định về quản lý, phân bổ và sử dụng tiền công đức, tài trợ cho các di tích giao cho đơn vị sự nghiệp công lập và Ban quản lý di tích kiêm nhiệm quản lý trên địa bàn tỉnh. Quyết định có hiệu lực thi hành từ ngày 15/8/2026.
Tháng Chín về, Mường Lò khoác lên mình sắc vàng óng của mùa lúa chín. Ngoài đồng, người dân đang hối hả thu hoạch lúa, tranh thủ làm đất để kịp gieo trồng vụ đông. Giữa nhịp sống tất bật của mùa vụ, tiếng gọi của Xòe như một mạch nguồn văn hóa vẫn rộn ràng lan tỏa, hòa cùng hơi thở cuộc sống nơi...
Tết Độc lập, những bản làng vùng cao như bừng lên sức sống mới. Cờ hoa rực rỡ trên mỗi nẻo đường, nhà văn hóa, sân chơi thêm náo nức tiếng hát, tiếng cười trong những cuộc gặp gỡ cộng đồng. Giữa dòng người trở về đón ngày hội, nhiều người trẻ cũng tìm về cội nguồn theo một cách riêng: trở về...
