Liên hoan nghệ thuật quần chúng các xã biên giới tỉnh Lào Cai năm 2025.

Theo báo cáo của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, đến tháng 5/2025, toàn tỉnh có 18 xã phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới và 17 xã phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao. Kết quả nổi bật là hạ tầng văn hóa, thể thao từng bước được đầu tư đồng bộ, nhiều thiết chế văn hóa cơ sở được củng cố, phát huy hiệu quả.

Thiết chế văn hóa - Nền tảng vun đắp đời sống tinh thần nông thôn

Ở nhóm 18 xã phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới, đã có 17/18 xã được đầu tư xây dựng nhà văn hóa đa năng đảm bảo tiêu chuẩn; 17/18 xã có sân luyện tập thể thao; 17/18 xã có điểm vui chơi, giải trí cho trẻ em và người cao tuổi. Đặc biệt, 100% thôn, bản thuộc các xã này đều có nhà văn hóa cộng đồng được trang bị đầy đủ thiết bị hoạt động. Kết quả này cho thấy sự nỗ lực vượt bậc trong phát triển hạ tầng văn hóa – thể thao cơ sở. Những thiết chế này không chỉ là nơi sinh hoạt cộng đồng, tổ chức sự kiện, mà còn trở thành điểm kết nối văn hóa, nâng cao đời sống tinh thần cho người dân, đặc biệt ở những vùng sâu, vùng xa.

Ở nhóm 17 xã phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, có 166/204 nhà văn hóa thôn đã được nâng cấp, sửa chữa, đảm bảo cảnh quan xanh, sạch, đẹp. 204/204 nhà văn hóa thôn được trang bị dụng cụ thể dục, thể thao ngoài trời, đáp ứng nhu cầu rèn luyện sức khỏe của nhân dân. Đặc biệt, 16/17 xã duy trì trên 80% số thôn, bản đạt danh hiệu “Thôn văn hóa”, trong đó 20% thôn, bản và gia đình văn hóa được tặng Giấy khen của chính quyền địa phương.

Mỗi năm Lào Cai có khoảng 60 nghi lễ, lễ hội, chủ yếu là lễ hội dân gian truyền thống của đồng bào dân tộc. Ngoài ra, các lễ hội gắn với di tích, nhân vật lịch sử như Lễ hội Đền Thượng, Lễ hội Đền Bảo Hà,... đều được tổ chức đúng nghi lễ truyền thống, chất lượng, là điểm nhấn thu hút du khách đến với Lào Cai, thúc đẩy phát triển kinh tế.

Đến nay, Lào Cai có 02 di sản văn hóa được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, đang đề nghị công nhận đối với nghệ thuật Khèn dân tộc HMông tỉnh Lào Cai; 41 di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia; 02 bảo vật quốc gia; 22 di tích danh thắng cấp quốc gia và 34 di tích danh thắng cấp tỉnh. Nhiều di tích đã trở thành điểm tham quan nổi tiếng của cả nước như: cụm di tích Đền Bảo Hà và Đền Cô Tân An; cụm di tích Đền Thượng - Đền Mẫu - Đền Đôi Cô (thành phố Lào Cai). Tất cả các di sản văn hóa trên địa bàn các xã nói chung và các xã nông thôn mới nâng cao đều được kiểm kê, ghi danh, bảo vệ và phát huy theo đúng quy định pháp luật.

Thông tin và truyền thông được chú trọng đầu tư, góp phần chuyển tải kịp thời chủ trương, chính sách đến người dân. Trong 18 xã nông thôn mới, có 15 xã đã có đài truyền thanh và hệ thống loa phủ đến các thôn; 17 xã nông thôn mới nâng cao có 12 xã đã có dịch vụ báo chí – truyền thông phục vụ người dân. Ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tích cực phối hợp với các địa phương để từng bước xóa “vùng lõm” thông tin, nâng cao nhận thức, củng cố niềm tin của nhân dân vào các chủ trương phát triển nông thôn mới.

Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa

Các nguồn lực đầu tư cho lĩnh vực phát triển văn hóa, con người được quan tâm tăng cường. Đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa, văn nghệ không ngừng phát triển. Đến nay toàn tỉnh có gần 1.000 đội, câu lạc bộ văn nghệ, trong đó có khoảng 600 đội, câu lạc bộ văn nghệ tại thôn, bản thường xuyên hoạt động.

Nhộn nhịp không khí ngày hội tại xã Nghĩa Đô, huyện Bảo Yên. 

Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” tiếp tục được duy trì và phát triển. Đến cuối năm 2024, tại 18 xã nông thôn mới có trên 70% số thôn, bản đạt danh hiệu “Thôn văn hóa”. 100% xã không để xảy ra bạo lực gia đình nổi cộm, đồng thời xây dựng và duy trì hiệu quả các mô hình phòng chống bạo lực gia đình. Đây là những chỉ số phản ánh rõ nét sự chuyển biến trong nhận thức và hành động của cộng đồng về xây dựng gia đình văn hóa, cộng đồng văn minh.

Hợp tác, giao lưu về văn hóa được duy trì và phát triển. Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, của quê hương được bảo tồn, kế thừa, phát huy. Con người Lào Cai được củng cố, phát triển về phẩm chất, năng lực, được quan tâm phát triển toàn diện; được sống trong môi trường văn hóa lành mạnh; qua đó củng cố về niềm tin, tình yêu quê hương, đất nước phục vụ đắc lực cho sự nghiệp đổi mới, phát triển và hội nhập.

Những kêt quả trên không chỉ tạo dựng không gian sinh hoạt cộng đồng lành mạnh, phong phú, văn hóa – thể thao còn góp phần củng cố khối đoàn kết, giữ gìn bản sắc, nâng cao đời sống tinh thần của người dân nông thôn.

Với định hướng phát triển bền vững, giàu bản sắc văn hóa, các hoạt động văn hóa, thể thao tại các xã nông thôn mới ở Lào Cai không chỉ đơn thuần phục vụ nhu cầu giải trí mà còn góp phần củng cố khối đại đoàn kết, lan tỏa lối sống văn minh, nâng cao chất lượng đời sống tinh thần của người dân. Đây chính là nền tảng vững chắc để tỉnh tiếp tục chinh phục những nấc thang cao hơn trong hành trình xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu, góp phần quảng bá hình ảnh Lào Cai năng động, hội nhập, đậm đà bản sắc đến với bạn bè trong nước và quốc tế./.