Sau khi tiến hành sắp xếp đơn vị hành chính, ba xã Đại Sơn, xã Nà Hẩu và xã Tân Hợp được hợp nhất thành một xã mới mang tên xã Tân Hợp, tỉnh Lào Cai. Việc sáp nhập này không chỉ tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý mà còn tạo ra một không gian phát triển rộng lớn với nhiều tiềm năng về kinh tế – xã hội. Trong bức tranh chung ấy, du lịch, đặc biệt là du lịch sinh thái gắn với bảo tồn thiên nhiên và văn hóa, đang nổi lên như một hướng đi chiến lược. Nhắc đến Tân Hợp hôm nay, người ta nhớ ngay đến Khu bảo tồn thiên nhiên Nà Hẩu – “lá phổi xanh” của tỉnh Lào Cai – cùng điểm đến thác Suối Tiên, nơi hội tụ vẻ đẹp hoang sơ, trong lành và gắn liền với những truyền thuyết dân gian đầy hấp dẫn.

Khu bảo tổn thiên nhiên Nà Hẩu.

Khu bảo tồn thiên nhiên Nà Hẩu có diện tích gần 16.950 ha, trong đó khoảng 7.250 ha thuộc khu bảo vệ nghiêm ngặt và hơn 9.700 ha thuộc phân khu phục hồi sinh thái. Đây là một trong số ít khu vực ở tỉnh Lào Cai còn giữ được diện tích rừng nguyên sinh lớn với nhiều loài động thực vật quý hiếm, có giá trị khoa học và môi trường cao. Hệ sinh thái nơi đây không chỉ có ý nghĩa bảo tồn đa dạng sinh học, mà còn góp phần điều tiết khí hậu, giữ nước, ngăn xói mòn, bảo vệ môi trường sống cho cộng đồng. Với khí hậu mát mẻ, trong lành, thiên nhiên phong phú, khu bảo tồn thiên nhiên Nà Hẩu trở thành địa chỉ lý tưởng để phát triển du lịch sinh thái, trải nghiệm thiên nhiên.

Thác Suối Tiên.

Trong quần thể cảnh quan ấy, thác Suối Tiên được xem là điểm nhấn đặc biệt. Dòng suối trong vắt chảy qua những phiến đá phủ đầy rêu xanh, tạo thành nhiều tầng thác nhỏ, vừa hùng vĩ, vừa thơ mộng. Người dân bản địa kể rằng, từ xa xưa đã có các nàng tiên hạ phàm xuống tắm, để lại dòng nước trong lành đem lại sức khỏe, sự may mắn và bình an cho con người. Chính câu chuyện huyền thoại ấy khiến thác Suối Tiên không chỉ có giá trị cảnh quan mà còn mang màu sắc văn hóa, tâm linh, tạo nên sức hút riêng đối với du khách. Với những ai từng đặt chân tới nơi đây, ấn tượng đầu tiên thường là sự tinh khiết, yên bình và nét hoang sơ hiếm gặp. Trong bối cảnh đời sống đô thị ngày càng bận rộn, áp lực, những giá trị này càng trở nên đáng giá và hấp dẫn.

Nét văn hóa độc đáo của đồng bào dân tộc bản địa.

Không chỉ có thiên nhiên, xã Tân Hợp còn là nơi sinh sống của đồng bào các dân tộc Mông, Dao, Tày… với đời sống văn hóa phong phú, bản sắc truyền thống được giữ gìn khá nguyên vẹn. Những nếp nhà sàn, khung cửi dệt thổ cẩm, điệu khèn, điệu hát giao duyên, lễ hội mùa xuân… tất cả đều có thể trở thành nguồn tài nguyên văn hóa đặc sắc để phát triển các sản phẩm du lịch cộng đồng, du lịch văn hóa. Đây chính là lợi thế kép, khi thiên nhiên và văn hóa hòa quyện, bổ trợ cho nhau, tạo nên trải nghiệm khác biệt mà không phải địa phương nào cũng có.

Những năm gần đây, nhờ sự quan tâm chỉ đạo của tỉnh và nỗ lực của chính quyền, phát triển du lịch ở Nà Hẩu – Tân Hợp đã có những bước khởi sắc đáng ghi nhận. Năm 2024, toàn xã đón gần 30.000 lượt khách, mang lại doanh thu hàng tỷ đồng. Con số này tuy chưa lớn so với tiềm năng nhưng cũng đã góp phần quan trọng cải thiện đời sống người dân. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm xuống còn 9,29%, thu nhập bình quân đầu người đạt hơn 45 triệu đồng/năm – một kết quả đáng khích lệ trong bối cảnh vùng cao vốn còn nhiều khó khăn.

Tuy nhiên, nhìn tổng thể, phát triển du lịch xã Tân Hợp vẫn đang ở giai đoạn khởi đầu, còn đối mặt không ít thách thức. Hạ tầng giao thông còn hạn chế, nhiều tuyến đường nhỏ hẹp, xuống cấp, mùa mưa thường xuyên sạt lở, gây khó khăn cho việc đi lại của du khách. Cơ sở lưu trú còn ít, chủ yếu là các hộ gia đình cải tạo thành homestay nhỏ lẻ, thiếu tính chuyên nghiệp, chưa đáp ứng được nhu cầu của nhóm khách đông hoặc khách có yêu cầu cao về dịch vụ. Sản phẩm du lịch chưa thật phong phú, chủ yếu là tham quan cảnh quan tự nhiên, trải nghiệm lưu trú tại nhà dân; chưa có nhiều hoạt động trải nghiệm đặc thù để kéo dài thời gian lưu trú và tăng chi tiêu của khách. Bên cạnh đó, công tác quảng bá, xúc tiến du lịch còn hạn chế, thiếu sự liên kết với các doanh nghiệp lữ hành trong và ngoài tỉnh, khiến lượng khách chủ yếu là tự phát, đi theo nhóm nhỏ.

Trước thực tế này, tỉnh Lào Cai đã xác định xã Tân Hợp là một trong những điểm du lịch sinh thái trọng điểm, gắn với Khu bảo tồn thiên nhiên Nà Hẩu. Trong thời gian tới, tỉnh sẽ tập trung đầu tư nâng cấp hạ tầng giao thông, khuyến khích phát triển dịch vụ lưu trú cộng đồng, đồng thời đào tạo, tập huấn kỹ năng làm du lịch cho người dân địa phương. Các hoạt động quảng bá, xúc tiến sẽ được đẩy mạnh, kết nối xã Tân Hợp với các điểm đến nổi tiếng khác như Suối Giàng, Mù Cang Chải, hồ Thác Bà, tạo thành các tour – tuyến liên hoàn, thu hút khách từ Hà Nội và các tỉnh lân cận.

Quan trọng hơn, định hướng phát triển du lịch ở xã Tân Hợp không chỉ nhằm mục tiêu kinh tế, mà còn gắn chặt với bảo tồn tài nguyên rừng, bảo vệ môi trường, gìn giữ bản sắc văn hóa và nâng cao đời sống cộng đồng. Đây là tinh thần xuyên suốt trong các nghị quyết, chương trình phát triển du lịch của tỉnh Lào Cai, phù hợp với xu hướng phát triển bền vững. Xã Tân Hợp không chạy theo du lịch đại trà, quy mô lớn, mà lựa chọn phát triển theo chiều sâu, lấy chất lượng trải nghiệm và giá trị khác biệt làm nền tảng.

Có thể thấy, du lịch sinh thái – cộng đồng ở xã Tân Hợp đang mở ra hướng phát triển mới cho vùng đất vốn còn nhiều khó khăn. Với thiên nhiên hoang sơ, giàu tiềm năng, văn hóa bản địa độc đáo cùng sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền và người dân, xã Tân Hợp hoàn toàn có thể trở thành hình mẫu phát triển du lịch bền vững, góp phần giữ rừng, giữ văn hóa, nâng cao đời sống nhân dân và xây dựng thành công nông thôn mới.