Hòa âm từ núi rừng là hành trình khám phá quy trình làm khèn Mông - nghề thủ công mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc. Qua đôi tay khéo léo của anh Giàng A Khay, ở xã Sín Chéng, mỗi chiếc khèn với âm thanh vút lên trong trẻo. Chiếc khèn Mông, vì thế, không chỉ là nhạc cụ, mà là linh hồn của nét văn hóa đặc sắc đang được bảo tồn và tiếp nối qua từng thế hệ.
Bắt đầu hành trình khám phá quy trình làm khèn, nơi mỗi công đoạn đều chứa đựng sự tỉ mỉ và tâm huyết. Từ việc chọn lựa những thanh nứa chắc khỏe, đến việc tỉa gọt và lắp ghép từng chi tiết, mọi bước đi đều được thực hiện với sự khéo léo và chính xác. Đặc biệt, công đoạn thử âm là khoảnh khắc quan trọng để điều chỉnh âm thanh, sao cho mỗi chiếc khèn khi hoàn thiện vang lên trong trẻo.
Nằm giữa những bức tường nhà đất đã tồn tại qua bao thế hệ người Mông, trong nhà cổ truyền thống ở làng cổ Sín Chéng, anh Giàng A Khay vẫn kiên trì và đam mê với nghề làm khèn Mông.
Bên trong ngôi nhà, A Khay đang miệt mài hoàn chỉnh chiếc khèn Mông theo đơn đặt hàng của khách trong và ngoài nước.
Để khèn tạo ra âm thanh chuẩn, Giàng A Khay tỉ mỉ gọt từng thanh nứa. Công đoạn đầu tiên này cũng góp phần tạo ra phần thân vững chắc cho khèn.
Anh Khay cẩn thận thực hiện công đoạn đánh bóng, làm mịn bề mặt khèn bằng những dụng cụ thủ công. Sự tỉ mỉ trong từng chi tiết không chỉ thể hiện tay nghề khéo léo mà còn thể hiện tình yêu và sự trân trọng của anh đối với nghề làm khèn truyền thống của người Mông.
Để hoàn thiện chiếc khèn, A Khay sử dụng những miếng kim loại nhỏ, được mài sắc, để lắp vào phần đầu của khèn. Đây là chi tiết tinh tế giúp chiếc khèn có được âm thanh chuẩn, theo đúng truyền thống của dân tộc Mông.
Thử âm thanh của miếng kim loại trước khi lắp vào chiếc khèn. Đây là bước quan trọng để kiểm tra độ vang và độ rõ của âm thanh mà chiếc khèn sẽ phát ra. Theo A Khay, việc thử âm là yếu tố quyết định giúp chiếc khèn mang lại giai điệu đúng chất truyền thống.
Công đoạn lắp miếng kim loại vào khèn - một phần việc chi tiết, cẩn thận, tinh tế.
Từng thanh nứa được anh Khay khéo léo lắp ghép, tạo nên phần thân của chiếc khèn. Công đoạn này đòi hỏi sự tinh tế, tỉ mỉ và khả năng cảm nhận âm thanh tốt để mỗi chiếc khèn khi hoàn thiện có thể phát ra những âm thanh trong trẻo, vang vọng đặc trưng.
Giàng A Khay sử dụng điện thoại thông minh để kết nối với khách hàng qua kênh YouTube cá nhân. Đây là một phần trong chiến lược tiếp thị hiện đại, giúp anh đưa khèn Mông đến gần hơn với thế giới bên ngoài.
Trên kênh YouTube cá nhân “kws qeej hmoob Si Ma Cai Chanel”, Giàng A Khay thường xuyên đăng tải các video ghi lại cảnh anh thổi khèn và giới thiệu sản phẩm đến bạn bè, khách hàng. Nhờ đó, ngày càng nhiều người biết đến anh cũng như nghề làm khèn truyền thống của dân tộc Mông. Mỗi năm, anh bán được gần 100 chiếc khèn, mang lại thu nhập từ 100 đến hơn 200 triệu đồng, đồng thời góp phần gìn giữ và lan tỏa nét văn hóa đặc sắc của người Mông.
Khèn Mông không chỉ mang đến âm thanh độc đáo còn chứa đựng niềm tự hào, sự gắn bó chặt chẽ với giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Mỗi chiếc khèn Giàng A Khay tạo ra là một phần của bản hòa âm lớn, kết nối giá trị văn hóa, tinh hoa nghệ thuật của vùng cao với thế giới bên ngoài. Trong giai điệu khèn chứa đựng âm vọng của núi rừng, của các thế hệ đã qua và niềm hy vọng về tương lai phát triển bền vững, nơi truyền thống và hiện đại hòa quyện, cùng nhau tiến bước.
Từ ngày 26 - 28/6, xã Si Ma Cai sẽ tổ chức chương trình “Si Ma Cai - Hương sắc vùng cao” lần thứ 4 với chuỗi hoạt động văn hóa, du lịch và thể thao đặc sắc, nhằm quảng bá cảnh sắc thiên nhiên, bản sắc văn hóa các dân tộc và sản phẩm nông nghiệp đặc trưng địa phương.
Sáng 23/6, UBND xã Lùng Phình tổ chức Lễ hội cúng rừng năm 2026 tại khu rừng thiêng thôn Lùng Sán. Đây là hoạt động góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Mông, đồng thời nâng cao ý thức bảo vệ và phát triển rừng trong cộng đồng.
UBND tỉnh Lào Cai vừa ban hành Quyết định 2161/QĐ-UBND ngày 22/6/2026 xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh đối với các di tích: Đình Làng Nhớn, Đền Tượng, Đền Cây 2, nâng tổng số di tích toàn tỉnh lên 210 di tích.
Với người Tày xã Chấn Thịnh, Tết Đoan Ngọ (diễn ra dịp mùng 5/5 âm lịch) là tết lớn thứ hai trong năm, chỉ sau Tết Nguyên đán. Tết Đoan Ngọ gắn với tín ngưỡng nông nghiệp, cũng là dịp để mọi người trong gia đình sum họp và cùng thực hiện những nghi thức truyền thống như tục “bọc móng”, khảo cây, đun...
Nhạc sĩ Nguyễn Xuân Vệ luôn dành trọn tình yêu cho quê hương, xứ sở. Trong “gia tài” sáng tác của ông, những ca khúc phổ thơ chiếm số lượng lớn. Sự đồng điệu giữa tâm hồn người nhạc sĩ với những vần thơ của các thi sĩ đã giúp ông chắp cánh cho ý thơ thành những giai điệu quê hương da diết, lay động...
Sau hơn 4 năm triển khai Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 (giai đoạn 2021 - 2025), tỉnh Lào Cai đã đạt nhiều kết quả nổi bật trên các lĩnh vực xây dựng con người, bảo tồn di sản, phát triển môi trường văn hóa, thúc đẩy công nghiệp văn hóa và hội nhập quốc tế. Những thành quả đạt được đang...
