Văn hoá Mường giữa lòng Mường Lò

Tập trung đông nhất tại Bản Lụ, phường Cầu Thia (vùng đất Mường Lò thơ mộng) với gần 1.000 người, đời sống văn hoá truyền thống của đồng bào Mường không chỉ được bảo tồn mà còn trở thành điểm nhấn đặc biệt trong bức tranh đa sắc tộc của vùng đất này.
baolaocai-br_sequence-2400-01-37-01still001.jpg
Ruộng vừa gặt xong, nước được tháo cạn, cá lộ mình trong lớp bùn non cũng là lúc tiếng cười của những người đi bắt cá rộn ràng vang lên giữa cánh đồng. (Trong ảnh: Đồng bào Mường tái hiện tập tục bắt cá ruộng - nguồn thực phẩm quan trọng sau mỗi vụ lúa. Đây không chỉ là sinh kế mà còn là nét sinh hoạt cộng đồng gắn kết gia đình, bản xóm).
baolaocai-br_sequence-2400-05-03-07still004.jpg
Cá ruộng nhỏ nhưng chắc thịt là nguyên liệu chủ đạo cho nhiều món ăn truyền thống của người Mường. Nụ cười rạng rỡ của người dân phản ánh một niềm vui giản dị: thu hoạch từ chính mảnh ruộng mình canh tác.
baolaocai-br_sequence-2400-07-35-14still005.jpg
Trên hiên nhà sàn, đàn ông, phụ nữ Mường khéo léo làm sạch từng con cá.
baolaocai-br_sequence-2400-11-12-18still014.jpg
Những thanh tre được vót mỏng, kẹp chặt thân cá để giữ nguyên hình dáng khi nướng. Sự khéo léo thể hiện trong từng động tác thuần thục, như một kỹ năng được truyền lại qua nhiều thế hệ phụ nữ Mường.
baolaocai-br_sequence-2400-08-23-19still006.jpg
baolaocai-br_sequence-2400-10-36-05still011.jpg
Cá được mổ dọc sống lưng, lật úp, tẩm ướp mắc khén, hạt dổi, rau thơm rừng và muối. “Pa phỉnh tộp” – nghĩa là cá nướng gập, đòi hỏi sự tỉ mỉ trong từng khâu chế biến. Gia vị núi rừng thấm vào thớ thịt, tạo nên hương vị đặc trưng không thể trộn lẫn.
baolaocai-br_sequence-2400-09-23-19still010.jpg
Ăn cùng cá nướng không thể thiếu món cơm lam. Những ống tre đặt nghiêng bên bếp lửa, khi lớp vỏ cháy xém, mùi tre quyện vào hạt nếp, hương thơm lan tỏa khắp không gian. Cơm lam không chỉ là món ăn tiện dụng của người đi nương, mà còn là biểu tượng của sự gắn bó giữa con người và rừng.
baolaocai-br_sequence-2400-35-44-11still021.jpg
Mâm cơm với pa phỉnh tộp, gỏi cá, cơm lam và rau rừng để khách và chủ quây quần bên nhau. Không gian ấy cho thấy tính cộng đồng là cốt lõi trong văn hóa Mường. Từ ruộng nước Mường Lò đến gian bếp nhà sàn, từ món cá nướng đến điệu múa đêm hội, đời sống người Mường ở Nghĩa Lộ vẫn vận hành theo nhịp riêng – chậm rãi nhưng bền bỉ.
baolaocai-br_sequence-2400-39-15-05still023.jpg
baolaocai-br_sequence-2400-39-24-11still024.jpg
Áo cóm, váy đen dài, thắt lưng xanh và khăn đội đầu tạo nên vẻ duyên dáng riêng biệt của phụ nữ Mường. Hoa văn trên váy phản ánh quan niệm thẩm mỹ và tín ngưỡng, trang phục không chỉ để mặc mà còn là cách người Mường nhớ về cội nguồn.
baolaocai-br_sequence-2400-13-42-17still016.jpg
baolaocai-br_sequence-2400-13-50-20still017.jpg
Những vị khách phương xa không chỉ đến để ăn, mà để hiểu câu chuyện phía sau từng món ăn, câu chuyện về lao động, về ruộng nước và bản làng. Giữa sự đổi thay của vùng đất du lịch đang phát triển, những bếp lửa vẫn đỏ, những ống cơm lam vẫn thơm mùi tre và những bộ váy áo truyền thống vẫn được khoác lên bằng niềm tự hào. Đó là cách người Mường kể câu chuyện của dân tộc mình bằng chính đời sống thường ngày.

 

https://baolaocai.vn/van-hoa-muong-giua-long-muong-lo-post893803.html

Nguồn: Anh Dũng (Báo Lào Cai điện tử), Chủ Nhật, ngày 15/02/2026 - 14:01 (GMT+7)

Tin Liên Quan

Thăng trầm nghề chạm khắc bạc giữa thời “bão giá”

Từ lâu, nghề chạm khắc bạc của đồng bào Dao đỏ xã Mường Hum, Dền Sáng đã khá nổi tiếng. Trải qua hàng trăm năm, đồng bào Dao đỏ ở nơi đây vừa bảo tồn, gìn giữ nghề chạm khắc bạc của tổ tiên, vừa có nguồn thu nhập khá từ nghề. Vậy nhưng, hơn một năm trở lại đây, khi giá bạc nguyên liệu tăng cao...

Giữ lửa nghề rèn giữa lòng phố thị

Giữa nhịp sống hối hả, tại một góc nhỏ trên đường Hoàng Sào, phường Cam Đường, cha con ông Nguyễn Bá Đồng vẫn miệt mài giữ lửa cho một nghề tưởng chừng đã lùi vào dĩ vãng - nghề rèn.

Giữ "hồn" trang phục bản địa

Trong quá trình phát triển du lịch, việc giữ gìn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống đang được các địa phương và ngành chức năng của tỉnh chú trọng thực hiện, trong đó, bảo tồn trang phục các dân tộc thiểu số là nội dung được quan tâm.

Độc đáo nét văn hóa Then của người Giáy

Trong đời sống văn hóa của đồng bào dân tộc Giáy ở Lào Cai, nghi lễ Then từ lâu đã trở thành một hình thức sinh hoạt văn hóa tâm linh quen thuộc, gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Giữa nhịp sống hiện đại, ở nhiều bản làng vùng cao, những thầy Then vẫn miệt mài giữ gìn nét đẹp văn hóa dân gian...

Người lưu giữ nghệ thuật chế tác khèn bè Thái

Gần 90 tuổi nhưng ông Vì Văn Ngân ở Bản Ten, phường Nghĩa Lộ vẫn dành trọn tâm huyết lưu giữ nghệ thuật chế tác nhạc cụ dân tộc Thái. Ông là một trong số rất ít người còn biết chế tác hoàn chỉnh chiếc Khèn bè Thái ở vùng Mường Lò. Không chỉ vậy, ông còn sử dụng thành thạo nhiều loại nhạc cụ dân...

Nét đẹp cúng rừng của đồng bào vùng cao Lào Cai

Từ bao đời nay, đồng bào các dân tộc Mông, Dao, Hà Nhì, Giáy… ở vùng cao tỉnh Lào Cai vẫn gìn giữ tục lệ cúng rừng vào dịp đầu năm. Nghi lễ không chỉ là nét đẹp văn hóa truyền thống mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng, góp phần nâng cao ý thức giữ rừng trong mỗi người dân.