Người thắp lửa đam mê nhạc cụ dân tộc

Trong dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, khi những giai điệu sôi động của âm nhạc đương đại chiếm ưu thế, tại Trường Cao đẳng Nghề Yên Bái, vẫn có một người phụ nữ lặng lẽ nhưng bền bỉ gìn giữ và lan tỏa giá trị của âm nhạc truyền thống. Đó là cô giáo Trần Huyền Trang. Với cô, tiếng đàn không chỉ là âm thanh, mà là mạch nguồn văn hóa cần được gìn giữ và trao truyền qua các thế hệ.

 

Sinh ra và lớn lên trong một gia đình giàu truyền thống nghệ thuật, ngay từ nhỏ Trần Huyền Trang đã được đắm mình trong những giai điệu của các loại nhạc cụ dân tộc. Hình ảnh người mẹ - một nghệ sĩ đàn tam thập lục miệt mài bên những phím đàn đã in sâu vào tâm trí Trang, trở thành nguồn cảm hứng đầu tiên đưa cô đến với con đường âm nhạc.

baolaocai-tl-z7587847332143-3234e3e9d830ce6c1130d670dbf2487a.jpg
Cô giáo Trần Huyền Trang (áo vàng) trong giờ dạy.

Sự dìu dắt, truyền dạy của mẹ đã khơi dậy trong cô niềm đam mê với nhạc cụ dân tộc. Quyết tâm theo đuổi con đường chuyên nghiệp, Huyền Trang đã nỗ lực học tập và tốt nghiệp Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam - cái nôi đào tạo nghệ thuật hàng đầu cả nước.

Sau những năm tháng học tập tại thủ đô, thay vì tìm kiếm cơ hội trên những sân khấu lớn, Huyền Trang lựa chọn trở về quê hương Yên Bái (trước hợp nhất). Mang theo tâm thế của một người con muốn tri ân mảnh đất quê hương, cô đem những kiến thức và kinh nghiệm tích lũy được truyền dạy cho học sinh, sinh viên với mong muốn khơi dậy tình yêu và niềm tự hào với âm nhạc dân tộc.

Tại Khoa Nghệ thuật, Trường Cao đẳng Nghề Yên Bái, cô giáo Trần Huyền Trang không chỉ là người giảng dạy mà còn là cầu nối thế hệ trẻ với âm nhạc dân tộc. Trong mỗi giờ học, cô dẫn dắt sinh viên khám phá vẻ đẹp của âm thanh từ các loại nhạc cụ dân tộc như đàn tam thập lục, đàn tơ-rưng hay đàn đá. Từ những âm thanh trong trẻo, tinh tế của đàn tam thập lục đến tiếng vang mạnh mẽ của đàn tơ-rưng hay âm sắc trầm hùng của đàn đá, tất cả đều được cô truyền dạy bằng niềm đam mê và sự tận tâm. Với cô, nhạc cụ dân tộc là hiện thân của tâm hồn người Việt, là kết tinh của tinh hoa văn hóa và sự sáng tạo của cha ông.

Không chỉ giảng dạy kỹ thuật, cô còn hướng dẫn sinh viên hiểu về nguồn gốc, chất liệu và giá trị văn hóa của từng loại nhạc cụ. Từ cách uốn nắn từng ngón tay, phách nhịp đến việc giải thích vì sao tre, nứa hay đá có thể trở thành nhạc cụ, cô giúp học sinh cảm nhận rằng mỗi nhạc cụ đều mang trong mình một “linh hồn” riêng.

baolaocai-tl-z7594583936347-803074f350a8215a17b5e7789c288193.jpg
Sinh viên chăm chú lắng nghe khi cô giáo Trần Huyền Trang biểu diễn nhạc cụ dân tộc.

Đến từ bản làng vùng cao xã Văn Chấn, tỉnh Lào Cai, em Giàng Thị Mai, dân tộc Mông, hiện là sinh viên năm thứ nhất lớp nhạc cụ truyền thống K1, vẫn nhớ rõ những ngày đầu làm quen với đàn tam thập lục.

Mai cho biết, ban đầu em khá bỡ ngỡ và lo lắng. Tuy nhiên, với phương pháp giảng dạy gần gũi, dễ hiểu, cô Trần Huyền Trang đã giúp em dần vượt qua những khó khăn ban đầu. Từng nhịp đàn được cô hướng dẫn tỉ mỉ, giúp những âm thanh còn lạc nhịp dần trở nên đúng phách. Với Mai, cô Trang không chỉ là người thầy mà còn là người truyền động lực để em tiếp tục theo đuổi con đường âm nhạc.

baolaocai-tl_z7594583933046-c49038846e8161e4f320f0cce5d8ead3.jpg
Cô giáo Trần Huyền Trang hướng dẫn em Giàng Thị Mai luyện tập từng nhịp đàn.

Không chỉ có Giàng Thị Mai, sinh viên năm thứ hai Khang A Hải, dân tộc Mông, đến từ xã Púng Luông, cũng tìm thấy niềm đam mê với nhạc cụ dân tộc nhờ sự dẫn dắt của cô Trang.

A Hải chia sẻ: Trước đây em chỉ quen với những điệu khèn, tiếng sáo của người Mông. Khi được tiếp xúc với đàn đá và các loại nhạc cụ tre nứa dưới sự hướng dẫn của cô Trang, em mới nhận ra sự phong phú và độc đáo của âm nhạc dân tộc. Không chỉ truyền dạy kỹ năng biểu diễn, cô còn giúp em hiểu rằng việc giữ gìn âm thanh của đại ngàn cũng chính là giữ gìn bản sắc văn hóa.

Từ đó, niềm yêu thích với nhạc cụ dân tộc trong Hải ngày càng lớn, trở thành động lực để em rèn luyện mỗi ngày với ước mơ sau này sẽ trở thành người gìn giữ và lan tỏa giá trị văn hóa như cô giáo của mình.

baolaocai-tl-z7594583936138-190d65cbf6e1270c49bc454b4ea6a39b.jpg
Cô giáo Trần Huyền Trang hướng dẫn sinh viên luyện tập nhạc cụ dân tộc.

Không chỉ là một giảng viên, Trần Huyền Trang còn là nghệ sĩ biểu diễn tích cực trong nhiều chương trình nghệ thuật của tỉnh và của nhà trường. Trên sân khấu, tiếng đàn của cô khi trầm bổng, sâu lắng, khi réo rắt, ngân vang như tiếng suối giữa đại ngàn, đưa người nghe hòa mình vào không gian văn hóa dân tộc.

Với Huyền Trang, việc biểu diễn không chỉ để thể hiện kỹ thuật, mà còn là cách đưa nhạc cụ dân tộc đến gần hơn với công chúng.

baolaocai-tl_anh-trang-8351.jpg
Cô giáo Trần Huyền Trang biểu diễn nhạc cụ dân tộc.

Những nỗ lực của cô giáo Trần Huyền Trang đã góp phần khẳng định vị thế của Khoa Nghệ thuật, Trường Cao đẳng Nghề Yên Bái trong đào tạo nguồn nhân lực văn hóa nghệ thuật cho tỉnh và khu vực.

Lặng lẽ nhưng bền bỉ, người nữ nghệ sĩ - giảng viên ấy vẫn đang từng ngày truyền lửa đam mê nhạc cụ dân tộc cho thế hệ trẻ, để những thanh âm truyền thống tiếp tục ngân vang giữa nhịp sống hiện đại, trở thành niềm tự hào trong dòng chảy văn hóa dân tộc.

https://baolaocai.vn/nguoi-thap-lua-dam-me-nhac-cu-dan-toc-post895216.html

Nguồn: Mai Thanh Hiền - Hứa Thế Quang (Báo Lào Cai điện tử), Thứ Hai, ngày 09/03/2026 - 08:59 (GMT+7)

Tin Liên Quan

Độc đáo nét văn hóa Then của người Giáy

Trong đời sống văn hóa của đồng bào dân tộc Giáy ở Lào Cai, nghi lễ Then từ lâu đã trở thành một hình thức sinh hoạt văn hóa tâm linh quen thuộc, gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Giữa nhịp sống hiện đại, ở nhiều bản làng vùng cao, những thầy Then vẫn miệt mài giữ gìn nét đẹp văn hóa dân gian...

Người lưu giữ nghệ thuật chế tác khèn bè Thái

Gần 90 tuổi nhưng ông Vì Văn Ngân ở Bản Ten, phường Nghĩa Lộ vẫn dành trọn tâm huyết lưu giữ nghệ thuật chế tác nhạc cụ dân tộc Thái. Ông là một trong số rất ít người còn biết chế tác hoàn chỉnh chiếc Khèn bè Thái ở vùng Mường Lò. Không chỉ vậy, ông còn sử dụng thành thạo nhiều loại nhạc cụ dân...

Nét đẹp cúng rừng của đồng bào vùng cao Lào Cai

Từ bao đời nay, đồng bào các dân tộc Mông, Dao, Hà Nhì, Giáy… ở vùng cao tỉnh Lào Cai vẫn gìn giữ tục lệ cúng rừng vào dịp đầu năm. Nghi lễ không chỉ là nét đẹp văn hóa truyền thống mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng, góp phần nâng cao ý thức giữ rừng trong mỗi người dân.

Nét đẹp cúng rừng của người Mông Tổng Kim

Từ nhiều đời nay, đồng bào Mông ở thôn Tổng Kim, xã Nghĩa Đô vẫn duy trì lễ cúng rừng vào dịp đầu năm. Không chỉ gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống, nghi lễ còn góp phần nâng cao ý thức bảo vệ rừng, gắn kết cộng đồng và củng cố tình đoàn kết trong thôn bản.

Khi di sản được gìn giữ từ cộng đồng

Với 34 nhóm ngành dân tộc cùng sinh sống, Lào Cai là vùng đất hội tụ nhiều giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể đặc sắc. Không chỉ hiện diện trong các không gian bảo tồn hay lễ hội, những giá trị ấy đang được gìn giữ một cách bền bỉ trong đời sống hằng ngày bởi chính cộng đồng người dân...

Hạnh phúc - Nguồn cảm hứng bất tận trong văn chương

Hạnh phúc trong văn chương không chỉ là đích đến, mà là hành trình đầy xúc cảm được dệt nên từ chất liệu của cuộc sống. Bằng ngôn từ và hình tượng nghệ thuật, các tác giả đã không ngừng kiếm tìm và tôn vinh giá trị hạnh phúc, để mỗi tác phẩm là đóa hoa thơm dâng tặng cho đời.