Lào Cai nâng cao chỉ số hạnh phúc: Lấy người dân làm trung tâm phát triển
Năm 2026 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển của tỉnh Lào Cai khi “chỉ số hạnh phúc của người dân” được xác định là mục tiêu và thước đo cao nhất của sự phát triển. Với quyết tâm chính trị cao, tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao toàn diện chất lượng cuộc sống Nhân dân, hướng tới mục tiêu phát triển “xanh, hài hòa, bản sắc, hạnh phúc”.
Lấy hạnh phúc của Nhân dân làm trung tâm
Với quyết tâm chính trị cao, Tỉnh ủy và Ủy ban nhân dân tỉnh đã ban hành các kế hoạch[1] đồng bộ nhằm nâng cao toàn diện chất lượng cuộc sống của Nhân dân. Không chỉ dừng ở định hướng, chủ trương này đang được cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, lan tỏa từ đô thị đến nông thôn, từ vùng thấp đến vùng cao, tạo nên những chuyển biến rõ nét trong đời sống Nhân dân, hướng tới xây dựng Lào Cai thành “Tỉnh hạnh phúc”.
Điểm cốt lõi trong định hướng phát triển của Lào Cai là chuyển mạnh từ tăng trưởng kinh tế đơn thuần sang phát triển toàn diện vì con người. Mọi chủ trương, chính sách đều hướng tới nâng cao mức độ hài lòng của Nhân dân trên các phương diện: đời sống, môi trường, sức khỏe và tuổi thọ.
Năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu chỉ số hạnh phúc đạt 69%, trong đó chỉ số hài lòng về cuộc sống đạt 58,9%, chỉ số hài lòng về tuổi thọ trung bình đạt 80,25% và chỉ số đánh giá tác động của môi trường nơi đang sinh sống đạt 68,5%. Những con số này không chỉ mang ý nghĩa quản lý mà phản ánh rõ cách tiếp cận phát triển mới - coi hạnh phúc là kết quả tổng hòa của tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội, bảo vệ môi trường và gìn giữ bản sắc văn hóa.

Các tiêu chí “hạnh phúc” được cụ thể hóa từ cơ sở thôn, bản, tổ dân phố, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống Nhân dân địa bàn xã Trấn Yên.
Thực tiễn triển khai cho thấy, tiêu chí “hạnh phúc” đang từng bước được cụ thể hóa đến từng địa bàn, cơ sở. Tại xã Trấn Yên - địa phương được lựa chọn thí điểm nhiều mô hình mới, tiêu chí “hạnh phúc” được cụ thể hóa bằng các tiêu chí gần gũi với người dân như: thu nhập ổn định, môi trường sống sạch, đời sống văn hóa cộng đồng phong phú, an ninh trật tự bảo đảm. Các tiêu chí này đã trở thành thước đo trong đánh giá thi đua, góp phần chuyển biến rõ rệt trong nhận thức và hành động của cả hệ thống chính trị và người dân.
Nâng cao đời sống vật chất, tinh thần - Nền tảng của hạnh phúc
Để hiện thực hóa mục tiêu nâng cao chỉ số hạnh phúc, Lào Cai triển khai đồng bộ các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội, lấy nâng cao chất lượng sống của Nhân dân làm trung tâm.
Một trong những trụ cột quan trọng để nâng cao chỉ số hạnh phúc là cải thiện điều kiện kinh tế và mức sống của người dân. Tỉnh Lào Cai tập trung cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng; phát triển nông nghiệp bền vững gắn với xây dựng nông thôn mới; thúc đẩy công nghiệp thân thiện môi trường và dịch vụ hiện đại. Năm 2026, tỉnh phấn đấu tăng trưởng GRDP trên 10%, thu nhập bình quân đầu người đạt khoảng 51 triệu đồng. Cùng với đó là đầu tư phát triển hạ tầng đồng bộ, đặc biệt là giao thông, đô thị và hạ tầng nông thôn; đẩy mạnh xây dựng nhà ở xã hội, cải thiện điều kiện sinh hoạt cho người dân. Việc đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông liên kết vùng, xây dựng đô thị hiện đại, phát triển nhà ở xã hội với mục tiêu 1.200 căn trong sẽ góp phần cải thiện điều kiện sinh hoạt và môi trường sống của người dân. Những con số tăng trưởng không chỉ phản ánh sức bật của nền kinh tế mà còn trực tiếp nâng cao chất lượng cuộc sống, tạo điều kiện để người dân tiếp cận tốt hơn các dịch vụ xã hội.
Ở khu vực nông thôn, vùng cao, các chính sách hỗ trợ sinh kế, giảm nghèo bền vững, phát triển nông nghiệp hàng hóa, du lịch cộng đồng đang phát huy hiệu quả, từng bước thu hẹp khoảng cách phát triển, bảo đảm công bằng xã hội và “không để ai bị bỏ lại phía sau”. Trong khi đó, khu vực đô thị thúc đẩy phát triển dịch vụ, thương mại, tạo việc làm và nâng cao thu nhập tại chỗ. Như tại xã Văn Yên, việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, phát triển cây quế, cây dược liệu theo hướng hàng hóa bước đầu mang lại hiệu quả rõ nét. Nhiều hộ dân đã mạnh dạn đầu tư sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật, nâng cao năng suất và thu nhập. Không chỉ thoát nghèo, nhiều gia đình đã vươn lên khá giả, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống. Còn ở vùng cao Mù Cang Chải, những năm gần đây, du lịch cộng đồng gắn với ruộng bậc thang đã mở ra hướng đi mới. Nhiều hộ dân tham gia làm homestay, dịch vụ du lịch, vừa giữ gìn bản sắc văn hóa, vừa nâng cao thu nhập. Những bản làng trước đây còn nhiều khó khăn nay đã khởi sắc, đời sống người dân từng bước được cải thiện. Tại phường Yên Bái, Lào Cai, Cam Đường, lợi thế đô thị được phát huy thông qua phát triển dịch vụ, thương mại, các mô hình kinh doanh dịch vụ, thương mại nhỏ, kinh tế hộ gia đình phát triển ổn định, tạo việc làm tại chỗ. Nhiều hộ gia đình chủ động chuyển đổi nghề, tận dụng lợi thế đô thị để nâng cao thu nhập.

Song hành với phát triển kinh tế, tỉnh Lào Cai đặc biệt chú trọng nâng cao đời sống tinh thần. Năm 2026, phong trào xây dựng “Trường học hạnh phúc” được triển khai sâu rộng với bộ tiêu chí cụ thể, tạo môi trường học tập thân thiện, an toàn, góp phần phát triển toàn diện cho học sinh. Đồng thời, tỉnh phấn đấu có 77% trường học đạt chuẩn quốc gia, nâng cao chất lượng giáo dục ở cả vùng thuận lợi và vùng khó khăn.
Các mô hình “Gia đình hạnh phúc”, “Thôn, tổ dân phố hạnh phúc”, “Xã, phường hạnh phúc” được triển khai sâu rộng, góp phần xây dựng môi trường xã hội lành mạnh, nhân văn. Hoạt động văn hóa, thể thao quần chúng được duy trì thường xuyên, gắn với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Tại phường Nghĩa Lộ, các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ, thể thao hoạt động sôi nổi, thu hút đông đảo người dân tham gia. Ở xã Bắc Hà, việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc được gắn với phát triển du lịch cộng đồng được chú trọng. Các hoạt động sinh hoạt văn hóa không chỉ góp phần gìn giữ truyền thống mà còn tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng.
Lĩnh vực y tế tiếp tục được củng cố với mục tiêu bao phủ bảo hiểm y tế trên 95% dân số, tỷ lệ hài lòng của người bệnh đạt trên 91%, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe toàn dân theo vòng đời. Các chỉ số về tuổi thọ, số năm sống khỏe mạnh được cải thiện rõ rệt, phản ánh chất lượng dân số ngày càng nâng cao. Tuổi thọ trung bình của người dân dự kiến đạt 72,4 tuổi, số năm sống khỏe mạnh đạt 65,5 năm - những chỉ số phản ánh rõ chất lượng dân số và mức độ phát triển bền vững.
Cải cách hành chính và chuyển đổi số được đẩy mạnh, hướng tới xây dựng chính quyền phục vụ, hiện đại. Lào Cai đặt mục tiêu từ 80% người dân và doanh nghiệp trở lên hài lòng với dịch vụ hành chính công. Việc nâng tỷ lệ sử dụng dịch vụ công trực tuyến lên 50% không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí mà còn nâng cao tính minh bạch và hiệu quả quản lý. Các chỉ số quan trọng như PAR INDEX, SIPAS, DTI được duy trì trong nhóm dẫn đầu cả nước, khẳng định nỗ lực xây dựng nền hành chính hiện đại, phục vụ Nhân dân. Lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo đang dần trở thành tiêu chí quan trọng trong đánh giá cán bộ, công chức, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ.
Cùng với đó, môi trường sống được chú trọng cải thiện theo hướng xanh, sạch, bền vững. Các chỉ tiêu về thu gom, xử lý chất thải, độ che phủ rừng, bảo vệ môi trường được triển khai quyết liệt; các mô hình phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường từng bước được nhân rộng, góp phần nâng cao chất lượng sống một cách toàn diện. Năm 2026, tỉnh phấn đấu tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải rắn đạt 86%, tỷ lệ che phủ rừng đạt trên 61%, đồng thời kiên quyết không để phát sinh cơ sở gây ô nhiễm nghiêm trọng. Song song với đó là các dự án cải thiện hạ tầng môi trường, như xử lý ngập úng khu vực ven sông Hồng, nâng cấp hệ thống cấp nước sạch, mở rộng tiếp cận nước sạch cho người dân. Đây là những giải pháp thiết thực nhằm nâng cao chất lượng môi trường sống hàng ngày.
Lan tỏa tinh thần “Tỉnh hạnh phúc”
Một trong những yếu tố quyết định thành công của chủ trương nâng cao chỉ số hạnh phúc là sự đồng thuận xã hội và sự tham gia tích cực của Nhân dân. Lào Cai xác định rõ, hạnh phúc không chỉ đến từ chính sách mà còn từ ý thức, trách nhiệm, sự chủ động, tích cực và hành động của mỗi cá nhân, cộng đồng.

Các phong trào thi đua, hoạt động cộng đồng góp phần lan tỏa tinh thần “tỉnh hạnh phúc”.
Công tác tuyên truyền, vận động được đổi mới mạnh mẽ, tận dụng hiệu quả các nền tảng số để lan tỏa giá trị nhân văn của việc xây dựng “Tỉnh hạnh phúc”. Các phong trào thi đua yêu nước, mô hình “Dân vận khéo”, hoạt động cộng đồng tiếp tục được phát huy, là cầu nối gắn kết giữa chính quyền với Nhân dân, tạo nên sức mạnh tổng hợp trong thực hiện mục tiêu chung.
Việc lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước đang từng bước trở thành tiêu chí xuyên suốt, góp phần nâng cao chất lượng quản trị và phục vụ.
Có thể khẳng định, với cách tiếp cận toàn diện, đồng bộ và giàu tính nhân văn, Lào Cai đang từng bước hiện thực hóa khát vọng xây dựng một địa phương phát triển bền vững, đáng sống. Năm 2026 sẽ là năm bản lề để khẳng định hiệu quả của các chính sách và mô hình mới. Khi mỗi người dân thực sự cảm nhận được sự cải thiện trong đời sống vật chất, tinh thần và môi trường sống, đó chính là minh chứng rõ nét nhất cho thành công của chủ trương đúng đắn vì mục tiêu “tỉnh hạnh phúc” trong giai đoạn mới.
Hành trình xây dựng “Tỉnh hạnh phúc” còn nhiều thách thức, nhưng với quyết tâm cao, sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và Nhân dân, Lào Cai hoàn toàn có cơ sở để đạt được mục tiêu đã đề ra, trở thành điểm sáng về phát triển con người trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc./.
Lại Vũ Hiệp
Phó Giám đốc Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai