Văn hóa luôn được Đảng ta xác định là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển. Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng vươn lên mạnh mẽ, xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, giàu bản sắc văn hóa dân tộc, có năng lực thích ứng và hội nhập quốc tế trở thành yêu cầu cấp thiết.

Tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng tiếp tục nhấn mạnh nhiệm vụ phát triển toàn diện con người Việt Nam, xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, coi văn hóa và con người là nguồn lực nội sinh, động lực quan trọng cho phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc. Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam cũng khẳng định yêu cầu phát triển văn hóa ngang tầm với kinh tế, chính trị và xã hội, bảo đảm văn hóa thực sự trở thành sức mạnh mềm của quốc gia.

Trên tinh thần đó, Quyết định số 1189/QĐ-TTg ngày 02/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch triển khai đồng bộ hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần cụ thể hóa các chủ trương lớn của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Đối với tỉnh Lào Cai, việc triển khai đồng bộ các hệ giá trị càng có ý nghĩa chiến lược. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị nhằm thực hiện chủ trương của Trung ương mà còn là giải pháp căn cơ để tạo dựng nền tảng tinh thần thống nhất, phát huy sức mạnh nội sinh, củng cố khối đại đoàn kết các dân tộc, xây dựng bản sắc chung trong một không gian phát triển rộng lớn, giàu tiềm năng và đa dạng về văn hóa.

Hệ giá trị quốc gia Việt Nam gồm các giá trị cốt lõi: Hòa bình - Thống nhất - Độc lập - Dân chủ - Giàu mạnh - Phồn vinh - Văn minh - Hạnh phúc; hệ giá trị văn hóa Việt Nam là Dân tộc - Dân chủ - Nhân văn - Khoa học; hệ giá trị gia đình Việt Nam là Ấm no - Hạnh phúc - Tiến bộ - Văn minh; chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới là Yêu nước - Đoàn kết - Tự cường - Nghĩa tình - Trung thực - Trách nhiệm - Kỷ cương - Sáng tạo.

Đó là những giá trị cốt lõi được kết tinh từ lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc, đồng thời là định hướng để xây dựng con người Việt Nam trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế.

Lào Cai hôm nay hội tụ nhiều lợi thế đặc biệt về văn hóa. Đây là vùng đất sinh sống của 30 dân tộc anh em với kho tàng di sản văn hóa vật thể và phi vật thể phong phú, đa dạng; là nơi giao thoa của các sắc thái văn hóa Tây Bắc và vùng trung du miền núi phía Bắc; là địa bàn có vị trí chiến lược về kinh tế, đối ngoại, quốc phòng, an ninh và hợp tác quốc tế.

Những giá trị văn hóa đặc sắc như Nghệ thuật Xòe Thái được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, Danh thắng quốc gia đặc biệt Ruộng bậc thang Mù Cang Chải, Khu du lịch quốc gia Sa Pa, Cao nguyên trắng Bắc Hà, hồ Thác Bà, những lễ hội truyền thống, tri thức dân gian, nghề thủ công truyền thống cùng bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc Mông, Dao, Tày, Thái, Giáy, Nùng, Hà Nhì… chính là nguồn lực quý giá để xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và phát triển con người toàn diện.

Việc triển khai hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trên địa bàn tỉnh cần được xác định là nhiệm vụ thường xuyên của cả hệ thống chính trị, trong đó lấy con người làm trung tâm, vừa là chủ thể sáng tạo, vừa là đối tượng thụ hưởng thành quả phát triển.

Trong thời gian tới, tỉnh cần tập trung đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và Nhân dân về ý nghĩa, tầm quan trọng của các hệ giá trị; đưa nội dung này trở thành một nội dung sinh hoạt chính trị sâu rộng trong toàn xã hội; lồng ghép với phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh và các cuộc vận động thi đua yêu nước.

Bên cạnh đó, cần tiếp tục xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh từ gia đình, nhà trường, cộng đồng đến cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; chú trọng xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị, văn hóa công vụ, văn hóa doanh nghiệp, văn hóa học đường và văn hóa ứng xử trong không gian số.

Gia đình tiếp tục giữ vai trò là tế bào của xã hội, là nơi hình thành nhân cách, giáo dục đạo đức, truyền thống hiếu học và các giá trị tốt đẹp cho thế hệ trẻ. Việc xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh; phát huy giá trị gia đình truyền thống; phòng, chống bạo lực gia đình; xây dựng mô hình gia đình học tập, gia đình số, gia đình nhiều thế hệ gắn kết cần được triển khai đồng bộ, thực chất và hiệu quả.

Đối với lĩnh vực giáo dục, cần tăng cường giáo dục lịch sử, văn hóa địa phương, đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, ý thức trách nhiệm công dân; xây dựng trường học hạnh phúc; khơi dậy lòng tự hào dân tộc, tình yêu quê hương, ý thức bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Cùng với đó, việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phải gắn với phát triển du lịch bền vững, công nghiệp văn hóa và chuyển đổi số. Tỉnh cần đẩy mạnh số hóa di sản, xây dựng cơ sở dữ liệu văn hóa thống nhất, phát triển các sản phẩm văn hóa sáng tạo mang dấu ấn riêng của Lào Cai; hình thành các không gian văn hóa cộng đồng, các làng văn hóa du lịch tiêu biểu, góp phần đưa văn hóa trở thành nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, một tỉnh biên giới năng động như Lào Cai càng cần xây dựng hình ảnh con người mới giàu lòng yêu nước, đoàn kết, nhân ái, nghĩa tình, trách nhiệm, kỷ cương, sáng tạo và khát vọng vươn lên. Đó cũng là nền tảng để xây dựng thương hiệu địa phương, nâng cao sức hấp dẫn của điểm đến văn hóa, du lịch và tăng cường sức mạnh mềm của tỉnh trong tiến trình hội nhập.

Khơi dậy và lan tỏa các hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam chính là khơi dậy sức mạnh nội sinh của mỗi cá nhân, gia đình và cộng đồng. Đó là con đường để củng cố niềm tin, tăng cường đồng thuận xã hội, phát huy sức mạnh đại đoàn kết các dân tộc, bồi đắp khát vọng phát triển, góp phần xây dựng tỉnh Lào Cai trở thành địa phương phát triển khá của cả nước, giàu bản sắc văn hóa, văn minh, hiện đại và hạnh phúc./.