Lào Cai nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe đồng bào dân tộc thiểu số từ cơ sở
Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, tỉnh Lào Cai đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp chăm sóc sức khỏe Nhân dân, cải thiện thể trạng, tầm vóc người dân và phòng, chống suy dinh dưỡng trẻ em. Trong đó, Dự án 7 đã và đang phát huy hiệu quả thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng dân số, từng bước thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa vùng thuận lợi và vùng khó khăn.
Sở Y tế tỉnh Lào Cai phối hợp với Bệnh viện Quân y 109, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Lào Cai tổ chức khám, tư vấn sức khỏe, cấp thuốc miễn phí cho Nhân dân tại xã Cao Sơn.
Với đặc thù địa bàn miền núi rộng, dân cư phân bố không đồng đều, nhiều thôn, bản cách xa trung tâm, việc bảo đảm người dân được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe là nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng. Nhận thức rõ điều đó, ngành Y tế Lào Cai đã tập trung chỉ đạo, hướng dẫn các đơn vị y tế từ tỉnh đến cơ sở triển khai Dự án 7 theo hướng đồng bộ, sát thực tiễn, lấy người dân làm trung tâm.
Các hoạt động được triển khai tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ trọng tâm: nâng cao chất lượng dân số; chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, cải thiện dinh dưỡng; củng cố mạng lưới y tế cơ sở. Trong đó, chú trọng tư vấn, khám sức khỏe trước kết hôn, sàng lọc trước sinh và sơ sinh, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi; quản lý thai nghén, chăm sóc dinh dưỡng bà mẹ và trẻ em, phòng, chống suy dinh dưỡng ngay từ những năm tháng đầu đời.
Những kết quả đạt được cho thấy hiệu quả rõ nét của các hoạt động can thiệp. Riêng năm 2025, toàn tỉnh đã tư vấn sức khỏe trước kết hôn cho 785 thanh niên; sàng lọc trước sinh cho 143 phụ nữ mang thai, sàng lọc sơ sinh cho hơn 1.000 trẻ; tổ chức khám, tư vấn sức khỏe cho hơn 46.000 người cao tuổi. Tỷ lệ phụ nữ mang thai được khám thai ít nhất 4 lần trong 3 thai kỳ đạt 79,9%; tỷ lệ phụ nữ sinh tại cơ sở y tế hoặc có cán bộ y tế hỗ trợ đạt 93,6%.
Công tác cải thiện dinh dưỡng trẻ em tiếp tục được quan tâm với 85 mô hình dinh dưỡng trong 1.000 ngày đầu đời được duy trì; hơn 115.000 trẻ dưới 5 tuổi được sàng lọc. Tỷ lệ suy dinh dưỡng thể thấp còi ở trẻ em duy trì ở mức 24,2%, thể nhẹ cân là 14%. Đặc biệt, 583/583 điểm tiêm chủng lưu động tại các khu vực khó khăn được triển khai, góp phần đưa tỷ lệ trẻ dưới 1 tuổi được tiêm chủng đầy đủ đạt 98,3%.
Để chính sách thực sự đến với người dân, ngành Y tế chú trọng đổi mới phương thức tổ chức thực hiện, phát huy vai trò của mạng lưới nhân viên y tế thôn, bản, cô đỡ thôn, bản, cộng tác viên dân số, dinh dưỡng và người có uy tín trong cộng đồng. Các điểm tiêm chủng ngoại trạm được đưa đến tận thôn, bản; hoạt động can thiệp dinh dưỡng được triển khai gắn với truyền thông phù hợp ngôn ngữ, phong tục, tập quán của đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó, từng bước nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi chăm sóc sức khỏe, khắc phục những tập quán chưa phù hợp, góp phần phòng, chống tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.
Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai vẫn còn một số khó khăn liên quan đến cơ chế, hướng dẫn thực hiện, nguồn lực đầu tư và nhân lực y tế cơ sở. Địa bàn rộng, giao thông đi lại khó khăn, dân cư phân tán cũng ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe của một bộ phận người dân. Trước thực tế đó, ngành Y tế Lào Cai xác định tiếp tục ưu tiên củng cố y tế cơ sở, nâng cao năng lực hoạt động của các trạm y tế, quan tâm đào tạo, thu hút và giữ chân nhân lực y tế tại vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới.
Cùng với đó, tăng cường các hoạt động khám, sàng lọc, tư vấn sức khỏe lưu động tại cộng đồng; đẩy mạnh ứng dụng hồ sơ sức khỏe điện tử, theo dõi sức khỏe bà mẹ, trẻ em và tư vấn từ xa. Việc lồng ghép các chương trình, dự án, sử dụng hiệu quả nguồn lực và tăng cường kiểm tra, giám sát cũng được xác định là những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng thực hiện.
Có thể khẳng định, Dự án 7 không chỉ góp phần cải thiện các chỉ số sức khỏe, dinh dưỡng mà còn tạo chuyển biến trong nhận thức và hành động của người dân về chăm sóc sức khỏe chủ động. Việc đưa dịch vụ y tế đến gần hơn với đồng bào, nhất là tại các địa bàn đặc biệt khó khăn, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và thúc đẩy phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh./.