Nông sản chủ lực giữ đà tăng

Báo cáo của Bộ NN&MT cho biết, kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản tháng 6/2025 ước đạt 5,93 tỷ USD, tăng 5,3% so với tháng 6 năm 2024. Lũy kế 6 tháng, tổng kim ngạch xuất khẩu nông lâm thuỷ sản đạt 33,84 tỷ USD, tăng 15,5% so với cùng kỳ năm 2024.

Trong đó, giá trị xuất khẩu các mặt hàng nông sản đạt 18,46 tỷ USD, tăng 17,8%; giá trị xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi đạt 264,4 triệu USD, tăng 10,1%; giá trị xuất khẩu thủy sản đạt 5,16 tỷ USD, tăng 16,9%; giá trị xuất khẩu lâm sản đạt 8,82 tỷ USD, tăng 9,3%; giá trị xuất khẩu đầu vào sản xuất đạt 1,13 tỷ USD, tăng 23,6%; giá trị xuất khẩu muối đạt 5,7 triệu USD, tăng 2,4 lần.

Một số mặt hàng tiếp tục duy trì đà tăng trưởng như cà phê, cao su, gỗ, thủy sản… Theo đó, xuất khẩu cà phê tiếp tục là điểm sáng nổi bật khi tổng khối lượng xuất khẩu 6 tháng đạt 953.900 tấn, kim ngạch đạt 5,45 tỷ USD, tăng 5,3% về lượng và tăng tới 67,5% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Giá xuất khẩu cà phê bình quân đạt 5.708,3 USD/tấn, tăng mạnh 59,1% so với cùng kỳ năm 2024. 

Thứ trưởng Bộ NN&MT Phùng Đức Tiến cho biết, sản lượng lớn nhất thường vào vụ thu hoạch từ tháng 12 đến tháng 4 năm sau, nên khả năng xuất khẩu các tháng cuối năm có thể không cao bằng những tháng đầu năm. Để đạt mục tiêu 7,5 tỷ USD cho cả năm, ngành cà phê cần thu về thêm 2 tỷ USD trong 6 tháng cuối năm.

Ngành thủy sản ghi nhận kim ngạch 5,16 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm, tăng 16,9% so với cùng kỳ năm 2024. Riêng tháng 6, giá trị xuất khẩu đạt khoảng 950 triệu USD. Các thị trường lớn gồm Trung Quốc (19,6%), Mỹ (18,2%) và Nhật Bản (15%).

Xuất khẩu thủy sản sang Trung Quốc tăng 53,7%, Mỹ tăng 22,8%, Nhật Bản tăng 9,1%. Mức tăng cao nhất ghi nhận tại Brazil (71,3%) và mức giảm thấp nhất tại Australia (1,4%).

Tiếp theo là xuất khẩu cao su khi ước đạt 130.000 tấn, trị giá 219,9 triệu USD. Tổng cộng 6 tháng đầu năm, khối lượng xuất khẩu đạt 680,1 nghìn tấn, kim ngạch đạt 1,27 tỷ USD, giảm 6,5% về lượng nhưng tăng 14,4% về giá trị. Giá xuất khẩu bình quân tăng 22,4%, đạt 1.864,7 USD/tấn.

Gạo cũng là mặt hàng tiếp tục đà tăng khi xuất khẩu đạt 4,9 triệu tấn, tương đương 2,54 tỷ USD, tăng 7,6% về lượng nhưng giảm 12,2% về giá trị.

Trái ngược, xuất khẩu rau quả tiếp tục gặp khó khăn khi chỉ đạt 3,05 tỷ USD, giảm 8,4% so với cùng kỳ năm 2024. Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự sụt giảm mạnh của thị trường Trung Quốc - nơi chiếm 48,2% tổng giá trị xuất khẩu rau quả của Việt Nam. Xuất khẩu sang Trung Quốc giảm 35,1%, dù thị trường Mỹ tăng 65,2% và Hàn Quốc giảm nhẹ 5,3%. Hồng Kông ghi nhận mức tăng mạnh nhất với 69,2%.

Trong các mặt hàng rau quả, sầu riêng chiếm giá trị lớn nhất, dù hai tháng 5 và 6, lượng sầu riêng tươi xuất khẩu đã tăng trưởng rõ rệt, từ hơn 32.000 tấn lên tới 74.000 tấn mỗi tháng, đồng thời xuất khẩu 14.282 tấn sầu riêng đông lạnh, tăng gấp hơn 3 lần so với cùng kỳ 2024. Tuy nhiên, theo các chuyên gia giá trị xuất khẩu năm nay mặt hàng này rất khó có thể đạt được như năm ngoái.

Bám sát mục tiêu tăng trưởng

Với đà phục hồi khả quan ở nhiều nhóm hàng, cùng với nhóm giải pháp quyết liệt, Bộ NN&MT tin tưởng sẽ hoàn thành mục tiêu kim ngạch xuất khẩu đạt 65 tỷ USD trở lên trong năm 2025.

Điều này càng được thể hiện mạnh mẽ khi mới đây Bộ trưởng Đỗ Đức Duy đã ký ban hành Kế hoạch đẩy mạnh xuất khẩu nông, lâm nghiệp và thủy sản trong quý 3 và quý 4 nhằm đạt được mục tiêu 65 tỷ USD.

Trong đó, Bộ NN&MT đề ra nhiều giải pháp, trọng tâm là mở rộng thị trường, đa dạng hóa sản phẩm, khai thác tối đa ưu đãi từ 17 Hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký kết cả song phương và đa phương.

Đồng thời, đặt ra kế hoạch mục tiêu cụ thể từ nay đến cuối năm 2025. Theo đó, trong quý 3/2025 phấn đấu mục tiêu tổng kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt từ 14-15 tỷ USD. Quý 4/2025 sẽ tăng tốc xuất khẩu nông, lâm, thủy sản, tận dụng cơ hội nhu cầu tiêu thụ nông sản tăng dịp cuối năm dương lịch, lễ, Tết để phấn đấu đạt được mục tiêu tăng trưởng tốt đạt 16 tỷ USD trở lên.

Dù vậy, dự báo tổng kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trong 6 tháng cuối năm ước chỉ đạt khoảng 31,6 tỷ USD, giảm 4,8% so với cùng kỳ năm 2024, tương đương sụt giảm khoảng 1,6 tỷ USD, nếu mức thuế đối ứng hiện hành của Hoa Kỳ vẫn được duy trì. Trong bối cảnh đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã xác định 3 nhóm giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, tiếp tục duy trì ổn định chuỗi cung ứng, phát triển mạnh các ngành hàng có lợi thế và dư địa phát triển.

Thứ hai, tận dụng tối đa các cơ hội từ chính sách giãn thuế, điều chỉnh cân bằng cán cân thương mại với Hoa Kỳ.

Thứ ba, đẩy mạnh xuất khẩu ngay từ đầu quý 3 để tạo đà tăng trưởng cho nửa cuối năm.

Bộ NN&MT cũng đề nghị các cơ quan chuyên ngành chủ động phối hợp cùng địa phương, đặc biệt là các tỉnh biên giới phía Bắc, để dự báo, theo dõi sát tình hình lưu thông hàng hóa, tránh ùn tắc ảnh hưởng đến tiến độ giao thương.

Đồng thời, cần có các hành động quyết liệt nhằm duy trì xuất khẩu tại các thị trường truyền thống; bổ sung dòng sản phẩm mới, thúc đẩy nhóm hàng có tiềm năng tại các thị trường như: thủy sản sang Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, ASEAN; gỗ và sản phẩm gỗ sang Trung Quốc, Nhật Bản, EU; rau gia vị và trái cây tươi sang Hàn Quốc, Nhật Bản, ASEAN; cà phê sang Trung Quốc, Nhật Bản, ASEAN.

Các mặt hàng có dư địa tăng trưởng mạnh như cà phê, hạt điều, tôm, cá, trái cây đặc sản... sẽ tiếp tục được hỗ trợ trong hoạt động xúc tiến thương mại, tiêu chuẩn hóa quy trình sản xuất để đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của các thị trường lớn như Hoa Kỳ, EU, Trung Quốc. Đồng thời, Bộ cũng khuyến nghị tiếp tục khai thác các thị trường tiềm năng như Trung Đông, ASEAN, Nam Mỹ.

Để đảm bảo nguồn cung ổn định, Bộ NN&MT yêu cầu các địa phương chủ động xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, hoàn thiện hệ thống mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói đạt chuẩn xuất khẩu. Các doanh nghiệp cần linh hoạt trong việc chuyển hướng thị trường, ưu tiên chế biến sâu nhằm tăng giá trị gia tăng, tăng khả năng cạnh tranh trong bối cảnh chi phí logistics và thuế suất ngày càng gia tăng.

Phát triển nông nghiệp: Kiên định mục tiêu, linh hoạt giải pháp