Giữ gìn bản sắc văn hóa người Dao Đỏ ở Tân Lĩnh

Xã Tân Lĩnh, tỉnh Lào Cai là nơi sinh sống của các cộng đồng dân tộc như Tày, Dao, H’Mông… Người Dao đỏ mang đến sắc màu văn hóa riêng thể hiện qua trang phục, ẩm thực và lễ hội truyền thống, góp phần tạo nên vùng đất giàu tiềm năng về văn hóa, du lịch và kinh tế.
Trang phục cô dâu của phụ nữ Dao đỏ ở Tân Lĩnh, Lào Cai.
Trang phục cô dâu của phụ nữ Dao đỏ ở Tân Lĩnh, Lào Cai.

Trong kho tàng văn hóa phong phú của người Dao đỏ, lễ cưới giữ vị trí đặc biệt quan trọng đối với hai bên gia đình và dòng họ. Đây là nghi lễ thiêng liêng phản ánh đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tinh thần gắn kết cộng đồng và sự trân trọng giá trị gia đình.

Đám cưới truyền thống là dịp tái hiện phong tục, nghi thức cổ truyền được lưu giữ qua nhiều thế hệ đồng thời là môi trường giáo dục con cháu về lịch sử và đạo đức làm người.

Lễ cưới truyền thống được người Dao đỏ lưu giữ qua nhiều thế hệ.
Lễ cưới truyền thống được người Dao đỏ lưu giữ qua nhiều thế hệ.

Một trong những điểm nhấn thể hiện rõ bản sắc của người Dao Đỏ là trang phục cưới của cô dâu. Trong ngày trọng đại, cô dâu nổi bật với bộ lễ phục truyền thống gồm khăn, mũ trùm kín đầu đính tua chỉ sặc sỡ và hoa văn thổ cẩm tinh xảo.

Mũ trùm kín đầu đính tua chỉ sặc sỡ.
Mũ trùm kín đầu đính tua chỉ sặc sỡ.

Mũ và áo của cô dâu là sản phẩm nghệ thuật kết hợp hài hòa giữa kỹ thuật thêu tay tinh xảo và nghệ thuật tạo hình hoa văn thổ cẩm mang ý nghĩa biểu trưng sâu sắc. Màu đỏ tượng trưng cho ánh bình minh, khát vọng hạnh phúc và sức sống mãnh liệt; màu xanh gợi nhớ núi rừng, nơi con người gắn bó sinh tồn; màu trắng thể hiện sự trong trắng, thủy chung của người con gái. Trang sức bạc đính trên áo vừa mang giá trị thẩm mỹ vừa là vật trừ tà, cầu may theo quan niệm dân gian.

Trang phục cưới ấn tượng của cô dâu người Dao đỏ.
Trang phục cưới ấn tượng của cô dâu người Dao đỏ.

Trang phục cưới của phụ nữ Dao Đỏ phản ánh gu thẩm mỹ tinh tế, đôi bàn tay khéo léo và khả năng sáng tạo phong phú. Mỗi đường kim, mũi chỉ thể hiện tình yêu lao động và gửi gắm ước vọng về cuộc sống hạnh phúc, viên mãn.

Trang phục cưới của phụ nữ Dao Đỏ phản ánh gu thẩm mỹ và bàn tay khéo léo.
Trang phục cưới của phụ nữ Dao Đỏ phản ánh gu thẩm mỹ và bàn tay khéo léo.

Bên cạnh trang phục cưới, trang phục truyền thống của phụ nữ Dao Đỏ cũng được chăm chút, thêu tay tỉ mỉ với hoa văn tinh xảo, rực rỡ. Họ thường mặc áo dài màu chàm, viền cổ, dây lưng, tay và tà áo thêu chỉ đỏ, xanh, vàng nổi bật; đầu đội khăn đỏ có tua chỉ mềm mại.

Trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Dao đỏ ở xã Tân Lĩnh, tỉnh Lào Cai.
Trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Dao đỏ ở xã Tân Lĩnh, tỉnh Lào Cai.

Bộ trang phục không chỉ mang vẻ đẹp nghệ thuật mà còn biểu trưng cho vị thế, độ tuổi và bản sắc văn hóa của người phụ nữ trong cộng đồng.

Trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Dao đỏ, xã Tân Lĩnh, tỉnh Lào Cai.
Trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Dao đỏ, xã Tân Lĩnh, tỉnh Lào Cai.

Việc gìn giữ lễ cưới, truyền dạy kỹ thuật thêu thổ cẩm và may trang phục truyền thống vừa góp phần bảo tồn nghề thủ công đồng thời giúp cộng đồng người Dao đỏ khẳng định bản sắc văn hóa trong đời sống hôm nay.

Truyền dạy kỹ thuật thêu thổ cẩm cho thế hệ trẻ.
Truyền dạy kỹ thuật thêu thổ cẩm cho thế hệ trẻ.

Chính quyền địa phương đang triển khai các chương trình bảo tồn văn hóa dân gian, phục dựng điệu múa, khôi phục nghề dệt thổ cẩm và mở lớp truyền dạy nghề thủ công. Những hoạt động này góp phần phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Dao Đỏ, mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.

https://nhandan.vn/giu-gin-ban-sac-van-hoa-nguoi-dao-do-o-tan-linh-post916299.html

Nguồn: Vũ Linh - Ngọc Liên (Báo Nhân Dân điện tử), Thứ Bảy ngày 18/10/2025 - 18:50 (GMT+7)

Tin Liên Quan

Thăng trầm nghề chạm khắc bạc giữa thời “bão giá”

Từ lâu, nghề chạm khắc bạc của đồng bào Dao đỏ xã Mường Hum, Dền Sáng đã khá nổi tiếng. Trải qua hàng trăm năm, đồng bào Dao đỏ ở nơi đây vừa bảo tồn, gìn giữ nghề chạm khắc bạc của tổ tiên, vừa có nguồn thu nhập khá từ nghề. Vậy nhưng, hơn một năm trở lại đây, khi giá bạc nguyên liệu tăng cao...

Giữ lửa nghề rèn giữa lòng phố thị

Giữa nhịp sống hối hả, tại một góc nhỏ trên đường Hoàng Sào, phường Cam Đường, cha con ông Nguyễn Bá Đồng vẫn miệt mài giữ lửa cho một nghề tưởng chừng đã lùi vào dĩ vãng - nghề rèn.

Giữ "hồn" trang phục bản địa

Trong quá trình phát triển du lịch, việc giữ gìn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống đang được các địa phương và ngành chức năng của tỉnh chú trọng thực hiện, trong đó, bảo tồn trang phục các dân tộc thiểu số là nội dung được quan tâm.

Độc đáo nét văn hóa Then của người Giáy

Trong đời sống văn hóa của đồng bào dân tộc Giáy ở Lào Cai, nghi lễ Then từ lâu đã trở thành một hình thức sinh hoạt văn hóa tâm linh quen thuộc, gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Giữa nhịp sống hiện đại, ở nhiều bản làng vùng cao, những thầy Then vẫn miệt mài giữ gìn nét đẹp văn hóa dân gian...

Người lưu giữ nghệ thuật chế tác khèn bè Thái

Gần 90 tuổi nhưng ông Vì Văn Ngân ở Bản Ten, phường Nghĩa Lộ vẫn dành trọn tâm huyết lưu giữ nghệ thuật chế tác nhạc cụ dân tộc Thái. Ông là một trong số rất ít người còn biết chế tác hoàn chỉnh chiếc Khèn bè Thái ở vùng Mường Lò. Không chỉ vậy, ông còn sử dụng thành thạo nhiều loại nhạc cụ dân...

Nét đẹp cúng rừng của đồng bào vùng cao Lào Cai

Từ bao đời nay, đồng bào các dân tộc Mông, Dao, Hà Nhì, Giáy… ở vùng cao tỉnh Lào Cai vẫn gìn giữ tục lệ cúng rừng vào dịp đầu năm. Nghi lễ không chỉ là nét đẹp văn hóa truyền thống mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng, góp phần nâng cao ý thức giữ rừng trong mỗi người dân.