Một trong những chính sách tiêu biểu là Nghị quyết số 12/2018/NQ-HĐND và đặc biệt là Nghị quyết số 26/2020/NQ-HĐND của HĐND tỉnh về quy định một số chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh, có hiệu lực từ ngày 01/01/2021 (thay thế cho Nghị quyết 12/2018/NQ-HĐND). Đây được xem là đòn bẩy quan trọng trong phát triển nông nghiệp, nông thôn toàn diện, bền vững.

Các chính sách nông nghiệp khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh.

Lào Cai là tỉnh miền núi, với khoảng 70% dân số sống ở khu vực nông thôn, trong đó nhiều địa phương còn gặp không ít khó khăn về kinh tế, kỹ thuật và vốn đầu tư. Việc ban hành các chính sách khuyến khích đúng trọng tâm, sát thực tế đã mở ra hướng đi mới, giúp nông dân tiếp cận được các nguồn lực đầu tư phát triển sản xuất, từng bước chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi theo hướng hàng hóa, giá trị cao.

Một trong những minh chứng rõ nét là xã Lùng Phình (xã Tả Van Chư cũ) – một trong những xã đặc biệt khó khăn của tỉnh. Nhờ chính sách hỗ trợ theo 12/2018/NQ-HĐND, mô hình trồng cây dược liệu cát cánh đã được triển khai rộng rãi. Nếu trước đây người dân chủ yếu trồng ngô với thu nhập khoảng 8 – 10 triệu đồng/ha thì nay, nhờ hỗ trợ giống, nilon phủ luống, kỹ thuật canh tác và mức hỗ trợ 15 triệu đồng/ha, thu nhập từ cây cát cánh đã đạt gần 100 triệu đồng/ha.

Anh Sùng Seo Sếnh, thôn Lả Dì Thàng, xã Lùng Phình, chia sẻ: “Gia đình tôi ban đầu được hỗ trợ giống, kỹ thuật và vật tư. Đến nay đã có thể tự đầu tư trồng, không cần hỗ trợ nữa. So với trồng ngô, trồng dược liệu thu nhập cao gấp 5–6 lần”. Từ chỉ vài ha ban đầu, đến nay xã Lùng Phình đã phát triển vùng dược liệu 65 ha, trong đó 63 ha do người dân tự đầu tư, minh chứng cho sự thay đổi về tư duy sản xuất và khả năng làm chủ của người dân địa phương.

Không chỉ Tả Van Chư (cũ), nhiều xã khác như Lùng Phình, xã Bắc Hà (xã Nậm Mòn, Na Hối, Thị trấn Bắc Hà cũ), cũng đã tận dụng tốt các chính sách của tỉnh để phát triển vùng chuyên canh cây ăn quả ôn đới, dâu tây, chè chất lượng cao, rau hoa công nghệ cao, đồng thời mở rộng quy mô chăn nuôi đại gia súc, gia cầm. Tại xã Bắc Hà, Công ty TNHH Anh Nguyên đã đầu tư 1,8 ha khu chăn nuôi ứng dụng công nghệ cao; trong khi đó, tại Lùng Phình hình thành khu nông nghiệp công nghệ cao kết hợp du lịch sinh thái rộng hơn 170ha.

Mận Tam Hoa ở Bắc Hà đã đạt chứng nhận OCOP.

Cùng với đó, các mô hình hợp tác xã nông nghiệp tại Bảo Nhai, xã Tả Củ Tỷ (xã Lùng Cải cũ) cũng đang phát huy hiệu quả rõ rệt, thúc đẩy người dân liên kết sản xuất – tiêu thụ, phát triển sản phẩm nông nghiệp gắn với thị trường.

Nhờ chính sách hỗ trợ đúng và trúng, ngành nông nghiệp các xã Cốc Lầu, Bảo Nhai, Bản Liền, Bắc Hà, Tả Củ Tỷ, Lùng Phình đã đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 7,17%/năm, cơ cấu sản xuất chuyển dịch tích cực theo hướng hàng hóa, chất lượng cao. Từ các chính sách phát triển sản phẩm OCOP, hiện huyện đã có 4 sản phẩm đạt chuẩn OCOP, tạo thương hiệu và nâng cao giá trị nông sản địa phương.

Hiệu quả từ Nghị quyết số 12 còn thể hiện ở cách tổ chức, chỉ đạo quyết liệt tại cơ sở. Tại huyện Bắc Hà (cũ), Huyện ủy, HĐND, UBND huyện đã bám sát Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện và các nghị quyết của tỉnh, xây dựng kế hoạch phát triển nông nghiệp phù hợp với từng vùng. Việc giám sát, đánh giá hiệu quả và điều chỉnh kịp thời trong triển khai giúp chính sách đi vào thực tiễn, đúng đối tượng, đúng mục tiêu.

Tại địa phương cũng xác định rõ những lợi thế so sánh như dược liệu, cây ăn quả ôn đới, sản phẩm hữu cơ… là hướng phát triển lâu dài. Nhiều sản phẩm đã có thương hiệu, xuất khẩu sang châu Âu, Nhật Bản… Tuy nhiên, một trong những vấn đề đang được địa phương quan tâm là khâu tiêu thụ sản phẩm – nhất là dược liệu. Do phụ thuộc lớn vào doanh nghiệp thu mua, các xã mong muốn tiếp tục nhận được sự hỗ trợ của tỉnh trong việc kích cầu tiêu thụ, xây dựng thương hiệu và kết nối thị trường.

Tại các xã Bản Xèo,  Bát Xát (huyện Bát Xát cũ), chính quyền đã chủ động lồng ghép các chính sách khuyến khích sản xuất nông nghiệp của tỉnh với chương trình OCOP. Qua đó, đã hình thành các vùng sản xuất hàng hóa tập trung quy mô lớn, như: vùng chuối xuất khẩu 1.000ha, vùng đao riềng 90ha, vùng chè 330ha, vùng rau an toàn 100ha và đặc biệt là vùng sản xuất lúa Sén Cù Mường Vi 330ha đạt tiêu chuẩn OCOP 4 sao cấp tỉnh.

Việc hỗ trợ người dân xây dựng nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý và ứng dụng tiêu chuẩn VietGAP, hữu cơ cũng được địa phương triển khai mạnh mẽ, góp phần nâng cao giá trị và sức cạnh tranh cho nông sản nơi đây.

Từ những kết quả thực tiễn, có thể khẳng định rằng, các chính sách khuyến khích phát triển sản xuất nông nghiệp của tỉnh Lào Cai, đặc biệt là Nghị quyết 12/2018/NQ-HĐND và Nghị quyết 26/2020/NQ-HĐND, đã và đang phát huy hiệu quả tích cực. Không chỉ giúp nông dân cải thiện sinh kế, chính sách còn là động lực để hình thành những vùng sản xuất hàng hóa, gắn kết người dân với doanh nghiệp, từng bước nâng cao vị thế nông sản Lào Cai trên thị trường trong nước và quốc tế.

Trong thời gian tới, việc tiếp tục duy trì, bổ sung chính sách, đồng thời tập trung hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm, xây dựng thương hiệu và liên kết sản xuất sẽ là những yếu tố then chốt để ngành nông nghiệp tỉnh nhà phát triển bền vững, hiệu quả, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu tái cơ cấu nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới./.