Cảng Jawaharlal Nehru - cảng container lớn nhất của Ấn Độ. Ảnh: Unisco

Chia sẻ tầm nhìn, hội tụ chiến lược

Việt Nam và Ấn Độ vốn có nền tảng quan hệ lâu đời, được hình thành từ sự gắn bó lịch sử, những tương đồng trong quá trình đấu tranh giành độc lập và định hướng phát triển quốc gia. Trong nhiều năm qua, Ấn Độ luôn được Việt Nam xác định là đối tác quan trọng, đồng thời là người bạn gần gũi và tin cậy. Đặc biệt, Ấn Độ nằm trong số những quốc gia đầu tiên thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam trong giai đoạn 2016 - 2026. Sau gần một thập kỷ, hợp tác song phương đã mở rộng trên nhiều lĩnh vực và dư địa phát triển vẫn còn rất lớn.

Nền tảng của quan hệ song phương được xây dựng trên sự tin cậy chính trị, tôn trọng lẫn nhau, hiểu biết sâu sắc và tầm nhìn chung về phát triển. Việt Nam và Ấn Độ hiện đều hướng tới những cột mốc chiến lược quan trọng nhân dịp 100 năm thành lập nước. Ấn Độ đặt ra Tầm nhìn Viksit Bharat 2047 với mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, chú trọng cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội, bảo vệ môi trường, nâng cao hiệu quả quản trị và năng lực khoa học - công nghệ. Trong khi đó, Việt Nam hướng tới mục tiêu đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Sự tương đồng trong tầm nhìn phát triển được xem là nền tảng quan trọng để hai nước thúc đẩy hợp tác chiến lược ở tầm cao mới. Trên cơ sở kế thừa những thành tựu của hơn nửa thế kỷ quan hệ song phương, hai bên nhất trí tiếp tục nâng cấp quan hệ lên khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường với tinh thần “chia sẻ tầm nhìn, hội tụ chiến lược, hợp tác thực chất”. Đây không chỉ là tuyên bố mang tính chính trị, mà còn thể hiện mong muốn biến ý chí hợp tác thành các kết quả cụ thể và lâu dài.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ tin tưởng, với quyết tâm chính trị của hai Chính phủ cùng tinh thần đổi mới, sáng tạo của cộng đồng doanh nghiệp, quan hệ Việt Nam - Ấn Độ sẽ phát triển mạnh mẽ hơn, thực chất hơn và mang lại lợi ích thiết thực cho mỗi nước cũng như cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng khu vực.

Theo cựu Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Preeti Saran, yếu tố quan trọng giúp duy trì đà phát triển tích cực của quan hệ hai nước trong suốt thập kỷ qua chính là ý chí chính trị của lãnh đạo hai bên cùng những lợi ích chung ngày càng rõ nét. Cả Việt Nam và Ấn Độ đều là những quốc gia trẻ, năng động và cùng hướng tới mục tiêu trở thành nước thu nhập cao vào các cột mốc lịch sử năm 2045 và 2047, từ đó mở ra nhiều cơ hội hợp tác trong tương lai.

Đánh giá về ý nghĩa chuyến thăm, cựu Phó Cố vấn an ninh quốc gia Ấn Độ S.D. Pradhan nhận định, chuyến thăm mang ý nghĩa chiến lược trên bốn phương diện. Thứ nhất, hai nước đã thể chế hóa mức độ hợp tác cao hơn, chuyển từ hợp tác theo từng lĩnh vực sang liên kết chiến lược toàn diện và bền vững hơn. Thứ hai, hợp tác song phương mở rộng mạnh mẽ sang các lĩnh vực mới nổi như trí tuệ nhân tạo, fintech, bán dẫn, đất hiếm và bảo tồn văn hóa. Thứ ba, hai bên thể hiện sự hội tụ rõ nét về các vấn đề hàng hải và tầm nhìn Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Thứ tư, hai nước khẳng định quyết tâm thúc đẩy hợp tác kinh tế, đầu tư, logistics và mở rộng tiếp cận thị trường.

Động lực mới từ khoa học - công nghệ và kinh tế số

Từ nền tảng tăng trưởng thương mại song phương liên tục trong gần một thập kỷ, Việt Nam và Ấn Độ nhất trí thúc đẩy thương mại hai chiều theo hướng cân bằng và cùng có lợi, đồng thời đặt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại lên 25 tỷ USD vào năm 2030. Hai nước cũng thống nhất tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hàng hóa tiếp cận thị trường của nhau; thúc đẩy chuỗi cung ứng trong những lĩnh vực cùng có lợi; sớm hoàn tất rà soát Hiệp định Thương mại hàng hóa Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) - Ấn Độ trên tinh thần bảo đảm lợi ích chung.

Hợp tác đầu tư được hai bên xác định là lĩnh vực có nhiều tiềm năng phát triển, nhất là trong các ngành công nghệ cao, giao thông, sản xuất, logistics, năng lượng tái tạo, nông nghiệp thông minh, xe điện, công nghệ thông tin, y tế và chế biến nông sản, thủy sản. Đồng thời thúc đẩy liên kết giữa các hệ sinh thái khởi nghiệp, tăng cường hợp tác giữa các trung tâm đổi mới sáng tạo, mở rộng hợp tác thương mại điện tử và kinh tế số.

Một trong những điểm nhấn nổi bật của chuyến thăm là việc khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực mới cho giai đoạn phát triển tiếp theo của quan hệ song phương. Về nội dung này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi nhất trí mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ lõi như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghệ thông tin, 6G, y tế, năng lượng hạt nhân phục vụ mục đích hòa bình, khai thác và chế biến khoáng sản thiết yếu.

Hai bên cũng thúc đẩy hình thành hệ sinh thái hợp tác giữa các doanh nghiệp công nghệ, hướng tới xây dựng các liên doanh, trung tâm nghiên cứu - phát triển và trung tâm đổi mới sáng tạo chung. Diễn đàn Đổi mới sáng tạo Việt Nam - Ấn Độ được tổ chức trong khuôn khổ chuyến thăm được xem là sự kiện chiến lược nhằm thúc đẩy hợp tác công nghệ, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Theo Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân, các hoạt động về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo trong chuyến thăm đã diễn ra sôi nổi với sự tham gia của nhiều viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp hai nước. Trụ cột hợp tác mới về khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo thể hiện tầm nhìn chiến lược trong việc nâng cấp quan hệ song phương và sẽ tiếp tục được cụ thể hóa bằng các chương trình hành động trong thời gian tới.

Ngoài kinh tế và công nghệ, quốc phòng - an ninh tiếp tục được xác định là trụ cột chiến lược của quan hệ hai nước. Các lĩnh vực giáo dục - đào tạo, du lịch và giao lưu nhân dân cũng được mở rộng mạnh mẽ. Đặc biệt, kết nối hàng không đã có bước phát triển đáng chú ý khi từ chỗ chưa có đường bay thẳng vào năm 2016, hiện nay, hai nước đã có gần 100 chuyến bay mỗi tuần, góp phần thúc đẩy thương mại, đầu tư, du lịch và giao lưu nhân dân.

Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã góp phần củng cố tin cậy chính trị, mở rộng không gian hợp tác chiến lược và tạo thêm động lực cho quan hệ song phương trong giai đoạn mới. Quan hệ Việt Nam - Ấn Độ vì thế không chỉ dừng ở hợp tác song phương đơn thuần, mà đang từng bước định hình như một mối quan hệ chiến lược quan trọng tại châu Á, dựa trên lợi ích chung, tầm nhìn dài hạn và khát vọng phát triển bền vững của cả hai quốc gia.

https://www.bienphong.com.vn/viet-nam-cung-an-do-mo-rong-khong-gian-hop-tac-chien-luoc-post503389.html