Giai đoạn 2004-2014, ngành giáo dục thành phố không ngừng lớn mạnh cả về số lượng và chất lượng ở tất cả các bậc học, toàn ngành đã thực hiện thành công cả 2 mục tiêu: Phát triển quy mô trường lớp, đạt chuẩn phổ cập giáo dục; nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện. Thành phố Lào Cai được tỉnh công nhận đạt chuẩn phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi năm 2005 và đạt chuẩn phổ cập giáo dục trung học cơ sở năm 2007; đạt chuẩn phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi năm 2013, tạo nền tảng vững chắc trong việc nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực và bồi dưỡng nhân tài.

Nếu như năm 2004, khi thị xã Lào Cai và Cam Đường sáp nhập, toàn thành phố chỉ có 48 trường với hơn 19 nghìn học sinh thì đến nay toàn thành phố đã có 68 trường và 29 cơ sở mầm non tư thục với 22.873 học sinh, cùng 4 trường Trung học phổ thông với gần 4000 học sinh và 2 Trung tâm giáo dục thường xuyên, một Trung tâm Hướng nghiệp – dạy nghề, một trường THPT chuyên của tỉnh.

Công tác đầu tư xây dựng trường chuẩn Quốc gia được các cấp, các ngành và toàn xã hội quan tâm, đến năm 2014 thành phố đã được công nhận 33 trường đạt chuẩn quốc gia. Có 28 trường có thư viện chuẩn. Tỷ lệ huy động trẻ trong độ tuổi đến trường nay đã đạt 99.53%. Các hoạt động nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo đặc biệt là hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, giáo dục kĩ năng sống, giá trị sống cho học sinh và công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, học sinh năng khiếu và phụ đạo học sinh yếu kém được triển khai thực hiện đồng bộ, đa dạng, tích cực.

Chất lượng giáo dục toàn diện liên tục được nâng lên. Tỷ lệ học sinh hoàn thành chương trình tiểu học vào lớp 6, tốt nghiệp Trung học cơ sở hằng năm ổn định và đạt ở mức cao; số học sinh xếp loại hạnh kiểm tốt và học lực  khá, giỏi tăng dần qua các năm. Nhiều học sinh đạt thành tích cao trong các kỳ giao lưu, các kì thi cấp Quốc gia và khu vực. Kết quả thi học sinh giỏi các cấp tăng cả về số lượng và chất lượng. Năm học 2013-2014 ngành giáo dục đã tổ chức 31 kỳ thi, cuộc thi từ cấp thành phố trở lên với hơn 5260 lượt học sinh tham gia; học sinh toàn thành phố đã đạt 2403 giải. So với năm học 2012-2013 tăng 09 cuộc thi; tăng 488 lượt giải. Cấp quốc gia đã tổ chức 07 cuộc thi, có 116 học sinh đạt giải (Đã có 13 giải nhất; 19 giải nhì; 40 giải ba; 44 giải khuyến khích; có 11 cá nhân, 01 tập thể được nhận kỉ lục trong đó có 01 học sinh xác lập 2 kỷ lục: Giải nhất cấp tỉnh cuộc thi nghiên cứu khoa học và vận dụng kiến thức liên môn).

Bên cạnh đó, các hình thức học tập khác được phát triển đa dạng tại các Trung tâm giáo dục thường xuyên, Trung tâm học tập cộng đồng đáp ứng được hầu hết nhu cầu cập nhật, nâng cao kiến thức văn hóa, nghề nghiệp cho người dân. Tỷ lệ người dân trong độ tuổi từ 15 đến 35 biết chữ đạt 99,86%, tỷ lệ người lao động qua đào tạo chiếm 60% tổng số lao động. Đội ngũ cán bộ, giáo viên cơ bản đảm bảo về tỷ lệ và cơ cấu bộ môn, đáp ứng được yêu cầu đổi mới chương trình giáo dục, vững vàng về tư tưởng, ổn định về số lượng. Toàn thành phố hiện có 1.508 cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên. Tỷ lệ nhà giáo đạt chuẩn và trên chuẩn về trình độ đào tạo chiếm tỷ lệ cao 100% ở cả 3 cấp học, trong đó trên chuẩn là 65%.

Giáo dục vùng cao được đặc biệt quan tâm. Các mô hình nội trú dân nuôi ở các trường thuộc xã Tả Phời được tổ chức tốt. Khoảng cách chênh lệch về chất lượng giáo dục giữa vùng thuận lợi và vùng khó khăn được rút ngắn đáng kể. Vì vậy, nhiều năm liên tục trở lại đây ngành đã được các cấp khen thưởng; đặc biệt, tháng 11/2011 ngành giáo dục và đào tạo thành phố vinh dự được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen.

Nhìn lại chặng đường 10 năm thành lập, song hành với sự đổi thay vượt bậc của thành phố trẻ trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, hạ tầng đô thị, sự nghiệp giáo dục thành phố không ngừng vươn lên, xứng đáng là đơn vị dẫn đầu về chất lượng giáo dục toàn tỉnh./.