Văn Bàn – vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa

Nằm ở phía Nam của tỉnh Lào Cai, Văn Bàn có diện tích lớn thứ 2 trong tỉnh với 12 dân tộc anh em cùng chung sống gồm: Kinh, Tày, Mông, Dao, Giáy, Thái, Nùng, Mường, Hoa, Phù Lá, Sán Chay, Hà Nhì, đông nhất là dân tộc Tày (chiếm hơn 50%). Đặc biệt, Văn Bàn là huyện duy nhất của tỉnh Lào Cai có dân tộc Mông Xanh - một trong 4 ngành của dân tộc Mông cư trú ở Việt Nam.

Văn Bàn hội đủ những điều kiện cho du lịch văn hóa, sinh thái và tâm linh. Đến Văn Bàn, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp hùng vĩ của đỉnh núi Gia Lan cao vời ẩn hiện trong làn sương sớm. Khánh Yên Thượng nằm khiêm nhường dưới chân núi như nét nhấn trong bức tranh tổng thể của vùng đất Văn Bàn. Di tích lịch sử cách mạng “Khu du kích Gia Lan” từng ghi đậm chiến công của du kích Văn Bàn đánh Pháp, giải phóng quê hương.

Nằm giữa dãy núi Hoàng Liên Sơn phía Tây Bắc và dãy con Voi phía Đông Nam cùng ven sông Hồng và nhiều con suối thơ mộng như ngòi Nhù, ngòi Chăn, Nậm Tha, Nậm Mả… cấu tạo địa chất đã hình thành những hang động qua quá trình phong hóa, thủy hóa hàng triệu năm như Thẳm Dương, Thẳm Sáng. Ngược theo dòng suối sẽ thấy hàng ngàn viên đá, tảng đá muôn hình vạn dạng nằm la liệt trên triền suối.



Vẻ đẹp Thẩm Dương - Văn Bàn. (Ảnh: Nguyễn Cường)

 
Đặt chân đến Liêm Phú, Nậm Xây, Nậm Xé thuộc Khu bảo tồn thiên nhiên Hoàng Liên, bầu không khí trong lành và dáng vẻ hoang sơ hiện ra trước mắt với thảm thực vật, động vật phong phú, nhiều loại gỗ quý như pơ mu, đinh, dổi, thú hiếm, chim, bò sát lưỡng cư… Đó là những kho bảo tồn về sinh học vô cùng hấp dẫn. Ngoài ra, du khách sẽ được ngắm dòng thác Bay dưới nắng xuân tung bọt trắng xóa tạo nên muôn sắc cầu vồng kỳ ảo.

Văn Bàn còn là vùng không gian văn hóa với những di tích lịch sử có giá trị gắn liền với quá trình dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Đến với đền Ken (thuộc xã Chiềng Ken) tọa lạc trên đỉnh đồi cao 183,7 mét so với mực nước biển, du khách sẽ ngạc nhiên khi bắt gặp những cây đại thụ cao vút tỏa tán mướt xanh xuống ngôi đền uy nghiêm, trầm mặc. Khu di tích thờ tướng Nguyễn Hoàng Long, người có nhiều công lao cùng thuộc hạ dòng họ Nguyễn ở thế kỷ XVIII đánh đuổi giặc ngoại xâm, khai khẩn đất hoang, lập làng yên dân.

Nằm bên tả ngạn sông Hồng là đền Cô thuộc xã Tân An thờ công chúa Nguyễn Hoàng Bà Xa, người đã sát cánh cùng cha là tướng Hoàng Bảy triều Hậu Lê (1740 - 1786) đánh giặc bảo vệ miền biên viễn.

Văn Bàn còn lưu giữ kho tàng những giá trị văn hóa phi vật thể giàu tính nhân văn, đậm đà bản sắc dân tộc với những phong tục tập quán và lễ hội hấp dẫn như hội Lồng tồng, hội chơi hang vào các ngày 5 - 8 tháng Giêng cầu mưa thuận gió hòa, mùa màng tốt tươi và thổ lộ tình yêu đôi lứa. Hội đền Ken, đền Cô diễn ra vào các ngày 7 và 17 tháng Giêng để tưởng nhớ tổ tiên, khắc ghi cội nguồn dân tộc. Nếu có dịp được tham dự những lễ hội này, du khách sẽ được đắm mình trong các cuộc vui ý vị và đậm đà bản sắc./.
Phương Hiền

Tin Liên Quan

Gìn giữ văn hóa dân tộc Cao Lan

Hiện nay, người Cao Lan ở xã Trấn Yên tập trung chủ yếu ở thôn Hòa Cuông 1 và Minh Quán 4. Mặc dù chỉ chiếm gần 5% dân số toàn xã, nhưng cộng đồng người Cao Lan vẫn luôn gìn giữ bản sắc văn hóa, từ tiếng nói, trang phục đến lời ca, tiếng hát, góp phần làm phong phú thêm đời sống văn hóa của đồng bào các...

Khơi dậy sức mạnh văn hóa và thiên nhiên, tạo động lực phát triển mới cho Lào Cai

Với kho tàng di sản văn hóa đặc sắc, cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ cùng vị trí địa chiến lược quan trọng nơi cửa ngõ giao thương quốc tế, tỉnh Lào Cai đang từng bước biến những nguồn lực sẵn có thành động lực phát triển bền vững. Giai đoạn 2021-2025 ghi nhận nhiều kết quả nổi bật trong công tác bảo...

Người thầy của những nghệ sĩ sáo

Tại Khoa Văn hóa - Nghệ thuật, Trường Cao đẳng Lào Cai, sáo là nhạc cụ dân tộc duy nhất được đào tạo. Hơn 20 năm gắn bó với nghề, giảng viên Nguyễn Đình Chí dành nhiều tâm huyết truyền dạy kỹ thuật và tình yêu với cây sáo cho các thế hệ học trò. Nhiều người trong số đó nay đã trở thành những nghệ sĩ...

Phường Lào Cai: Ra mắt Câu lạc bộ Nghệ thuật - Thể thao Tuổi vàng

Sáng 13/9, Câu lạc bộ Nghệ thuật - Thể thao Tuổi vàng phường Lào Cai tổ chức ra mắt câu lạc bộ và giao lưu thể dục dưỡng sinh, văn nghệ chào mừng kỷ niệm 81 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026) và 35 năm Ngày Quốc tế Người cao tuổi (1/10/1991 - 1/10/2026).

[Ảnh] Độc đáo hạt cườm trên trang phục của người Xá Phó

Người Xá Phó (hay còn gọi là Xa Phó) ở Lào Cai duy trì trồng cây hạt cườm để đính hoa văn trang trí trên trang phục truyền thống của dân tộc mình, tạo nên nét độc đáo riêng có trong văn hóa bản địa.

Giữ "bản sắc" văn hóa Thái ở Mường Lò

Khi ngọn gió đổi thay tràn qua từng mái nhà sàn ở vùng "lòng chảo" Mường Lò, vẫn có mạch nguồn văn hóa êm đềm nhưng cuộn trào sức sống. Đó là tiếng Pí tha thiết, những câu Hăn nê ngọt ngào, cùng đôi bàn tay khéo léo làm ra những sản phẩm đan lát truyền thống không hề bị lãng quên. Một thế hệ "măng non"...