Tôn vinh nét đẹp lao động, sản xuất

Vào dịp đầu năm mới, đồng bào dân tộc Khơ Mú, phường Nghĩa Lộ tổ chức Lễ hội Cầu mùa để tạ ơn trời, đất và các thần linh phù hộ cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu; đồng thời tôn vinh nét đẹp trong lao động sản xuất.

 

Định cư xen kẽ với đồng bào các dân tộc Thái, Dao, Kinh, Tày... cộng đồng người Khơ Mú ở phường Nghĩa Lộ vẫn gìn giữ được khá nguyên vẹn những giá trị văn hoá truyền thống ngàn đời của dân tộc mình. Những giá trị văn hóa đó được ví như sợi dây, chất keo gắn kết cộng đồng, tạo nên sự phát triển bền vững.

Ông Đinh Anh Tuấn - Phó Chủ tịch UBND phường Nghĩa Lộ cho biết: “Là cộng đồng Khơ Mú duy nhất sinh sống trên địa bàn tỉnh, bởi vậy những giá trị văn hóa trong cuộc sống đời thường luôn được cấp ủy, chính quyền và đồng bào gìn giữ, bảo tồn và phát huy. Ngoài mục đích lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, còn góp phần giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ về nét đẹp văn hóa của đồng bào, không để bị mai một, đồng thời góp phần tạo nên bản sắc riêng biệt của đồng bào để quảng bá đến du khách trong dịp đầu xuân mới. Qua đó góp phần thúc đẩy phát triển du lịch địa phương”.

Lễ hội Cầu mùa có nguồn gốc từ xa xưa và được lưu giữ qua nhiều thế hệ. Cũng như nhiều dân tộc thiểu số khác, người Khơ Mú quan niệm vạn vật có linh hồn, thiên nhiên xung quanh như: trời, đất, nương... đều có quan hệ mật thiết với đời sống và sản xuất của con người.

Nam thanh, nữ tú người Khơ Mú luyện tập chuẩn bị cho Lễ hội Cầu mùa.

Nam thanh, nữ tú người Khơ Mú luyện tập chuẩn bị cho Lễ hội Cầu mùa.

Lễ hội Cầu mùa gồm các phần: lễ cúng tổ tiên; lễ tôn vinh cây lúa, cây khoai sọ; lễ cầu mưa; lễ chọc lỗ tra hạt. Mở đầu của phần lễ Cầu mùa là nghi thức cúng tổ tiên được thực hiện tại gia đình chủ lễ. Tiếp theo là lễ tôn vinh cây lúa, cây khoai sọ; tất cả được nam thanh, nữ tú khỏe mạnh trong trang phục dân tộc, rước kiệu lễ. Lễ chọc lỗ, tra hạt được tiến hành trên nương, sau khi nương đã được dọn sạch cỏ. Trước khi làm lễ chọc lỗ tra hạt, đồng bào sẽ thực hiện nghi thức cúng để báo cáo với thần rừng về vụ sản xuất mới. Sau đó, chủ hộ chọc ba lỗ tra hạt trước, rồi tất cả mọi người sẽ cùng thực hiện theo.

baolaocai-bl_co-gai-kho-mu-tra-hat-cau-duoc-mua-835.jpg
Người Khơ Mú chuẩn bị hạt giống để làm lễ chọc lỗ tra hạt lúa.

Trong sản xuất, người Khơ Mú thường canh tác ở xa nhà nên họ phải làm kho thóc ở trên nương để tích trữ lương thực; sau khi thu hoạch xong, họ sẽ chuyển thóc lúa về kho chính ở nhà. Vì vậy, người Khơ Mú có "Lễ đón mẹ lúa" để đón rước mẹ lúa về nhà. Khi thu hoạch xong, họ để lại một cụm thóc tại kho ở trên nương, tượng trưng cho mẹ lúa.

baolaocai-bl_dsc-266-4-5559.jpg
Lễ chọc lỗ, tra hạt được tiến hành trên nương với ước vọng một vụ mới bội thu.

Sau phần lễ là các trò chơi dân gian thể hiện tinh thần đoàn kết, hăng say lao động, đồng thời thắt chặt thêm tình đoàn kết trong cộng đồng dân cư giữa các dân tộc. Chị Vì Thị Nương, tổ dân phố Nậm Tộc cho biết: “Lễ hội là dịp để người dân thể hiện lòng biết ơn đối với thiên nhiên, cầu mong cho mùa màng bội thu và sự thịnh vượng cho gia đình. Đây không chỉ là một sự kiện văn hóa truyền thống, mà còn là dịp để địa phương quảng bá hình ảnh, nét văn hóa đặc sắc đến với mọi người”.

baolaocai-bl_dieu-mua-xap-cua-dan-toc-kho-mu-1774.jpg
baolaocai-bl_dsc-0610-8435.jpg
Sau phần lễ là các trò chơi dân gian nhằm thắt chặt thêm tình đoàn kết trong cộng đồng dân cư giữa các dân tộc.

Lễ hội Cầu mùa nhằm tôn vinh bản sắc văn hóa, khơi dậy giá trị và những nét đẹp truyền thống của người Khơ Mú. Đây là hoạt động văn hóa cộng đồng nhằm cổ vũ, động viên bà con bước vào một vụ sản xuất mới với tinh thần lao động, sản xuất hăng say, đồng thời qua đó giáo dục thế hệ trẻ nhớ về cội nguồn, nâng cao ý thức trong việc bảo tồn, gìn giữ, phát huy truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc.

https://baolaocai.vn/ton-vinh-net-dep-lao-dong-san-xuat-post893284.html

Nguồn: Thanh Tân (Báo Lào Cai điện tử), Chủ Nhật, ngày 08/02/2026 - 16:12 (GMT+7)

Tin Liên Quan

Nghi lễ Cấp sắc của người Dao tại Lào Cai: Giá trị văn hóa nhân văn và di sản phi vật thể quốc gia

Là nghi lễ trọng tâm trong chu kỳ đời người của đồng bào Dao tại Lào Cai, lễ Cấp sắc không chỉ xác lập tư cách xã hội của người đàn ông trưởng thành mà còn phản ánh hệ giá trị đạo đức, triết lý nhân sinh và nghệ thuật dân gian độc đáo. Được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào...

Nhịp nối tình yêu và bản sắc người Cao Lan

Múa chim gâu là loại hình nghệ thuật mang nét độc đáo riêng của người Cao Lan. Điệu múa thường xuất hiện trong các lễ hội truyền thống, ngày hội văn hóa dân gian, dịp đầu xuân năm mới và các hoạt động sinh hoạt cộng đồng. Qua những động tác mô phỏng hình ảnh đôi chim quấn quýt, người Cao Lan gửi gắm...

Mường Lò muôn điệu xòe hoa

Cả thanh xuân gắn với Mường Lò, nên tôi ngấm xòe Thái như chính người Thái nơi đây. Mỗi năm khi mùa xuân đến, núi rừng Tây Bắc bừng lên màu nắng non tươi. Bao chồi non lộc biếc thẹn thùng nấp sau kẽ lá chờ trận mưa xuân đầu tiên. Đất trời mới chỉ có thế thôi mà lòng người Mường Lò đã thấy xôn xao,...

Nét đẹp rạng rỡ của thiếu nữ các dân tộc trong ngày hội sắc màu biên cương

Trong không khí sôi động của Lễ hội “Mường Khương - sắc màu biên cương” lần thứ I năm 2026, hình ảnh những thiếu nữ dân tộc Mông, Pa Dí, Dao, Nùng và Bố Y trong trang phục truyền thống rực rỡ đã trở thành niềm tự hào của người dân địa phương và là điểm nhấn thu hút sự chú ý của du khách. Những nụ...

Gieo tri thức giữa bản làng

Những giá sách tại nhà văn hóa thôn Ao Luông, xã Liên Sơn đã mở thêm cơ hội để người dân tiếp cận tri thức, học hỏi kinh nghiệm, tìm hướng phát triển kinh tế gia đình. Từ sự chung tay của cộng đồng, văn hóa đọc từng bước lan tỏa, góp phần xây dựng cộng đồng học tập ngay từ cơ sở.

Hạt nhân tiếp nối mạch nguồn văn hóa Mông Suối Giàng

Giữa trùng điệp mây ngàn Suối Giàng, khi tiếng khèn, tiếng sáo Mông đứng trước nguy cơ mai một theo dòng chảy thời gian, chàng trai trẻ Sùng A Mạnh đã đưa ra một lựa chọn đầy bản lĩnh: trở về bản làng để giữ “hồn” di sản quê hương. Bằng tiếng khèn, tiếng sáo da diết và tư duy sáng tạo của thế hệ...